Hội nghị Đối thoại Chính sách Thuế 2025
Tổng hợp câu hỏi và giải đáp từ Hội nghị Đối thoại Chính sách Thuế năm 2025, với sự tham gia của Cục Thuế - Bộ Tài chính và các doanh nghiệp, hiệp hội trên toàn quốc.
Nội dung
Table of contents
  • Hỏi Đáp Chính Sách Thuế và Hải Quan Việt Nam
Hỏi Đáp Chính Sách Thuế và Hải Quan Việt Nam
Tổng hợp 125 câu hỏi và giải đáp chính thức từ Bộ Tài chính và Tổng cục Hải quan về các vấn đề thuế GTGT, thuế TNDN, thuế TNCN, hải quan và các quy định mới nhất năm 2025-2026.
Tổng Quan
Giới Thiệu Tài Liệu
Nguồn Thông Tin
Tài liệu này tổng hợp 125 câu hỏi thực tế từ doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân được Bộ Tài chính và Tổng cục Hải quan giải đáp chính thức. Các câu trả lời dựa trên các văn bản pháp luật mới nhất bao gồm Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15, Nghị định 181/2025/NĐ-CP, Nghị định 320/2025/NĐ-CP và nhiều văn bản hướng dẫn khác có hiệu lực từ năm 2025-2026.
Phạm Vi Nội Dung
Tài liệu bao quát các lĩnh vực chính: thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), thuế thu nhập cá nhân (TNCN), thủ tục hải quan, hoàn thuế xuất nhập khẩu, doanh nghiệp chế xuất, hóa đơn điện tử, và các quy định đặc thù cho từng ngành nghề như nông nghiệp, logistics, thương mại điện tử.
Điểm Nổi Bật
Những Thay Đổi Quan Trọng Năm 2025-2026
Thuế GTGT Sản Phẩm Nông Nghiệp
Từ 01/01/2026, DN, HTX, Liên hiệp HTX mua sản phẩm nông nghiệp chưa chế biến bán cho DN, HTX khác không phải kê khai, nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế đầu vào (Luật 149/2025/QH15).
Thanh Toán Không Dùng Tiền Mặt
Khoản chi từ 5 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt mới được tính chi phí hợp lệ khi tính thuế TNDN (NĐ 320/2025/NĐ-CP, hiệu lực 15/12/2025).
Hóa Đơn Điện Tử
Quy định mới về thời điểm lập hóa đơn cho dịch vụ logistics, viễn thông, ngân hàng: chậm nhất không quá 7 ngày sau khi đối soát hoặc kết thúc kỳ quy ước (NĐ 70/2025/NĐ-CP).
Doanh Nghiệp Chế Xuất
DNCX và đối tác được lựa chọn làm hoặc không làm thủ tục hải quan theo Điều 74 TT 38/2015/TT-BTC sửa đổi tại TT 121/2025/TT-BTC (hiệu lực 01/02/2026).
Chương 1
Thời điểm lập hóa đơn - Ngành Du lịch
Vấn đề đặt ra
Hiệp hội DN nhỏ và vừa Hà Nội đề nghị điều chỉnh quy định về thời điểm lập hóa đơn đối với ngành du lịch - lữ hành, cho phép lập hóa đơn trong 07 ngày sau khi kết thúc tour.
Căn cứ pháp lý
Nghị định 70/2025/NĐ-CP và 123/2020/NĐ-CP quy định thời điểm lập hóa đơn là khi hoàn thành dịch vụ hoặc thu tiền trước.
Hướng dẫn thực hiện
Tour du lịch có giá niêm yết và thanh toán trước khi cung cấp dịch vụ, do đó phải lập hóa đơn theo nguyên tắc tại Điều 4 Nghị định 123/2020/NĐ-CP.
Chương 2
Thuế GTGT - Dịch vụ Giáo dục
Câu hỏi từ Trường Đại học Cửu Long
Khoản thu từ dịch vụ ký túc xá cho sinh viên có phải kê khai và nộp thuế GTGT không?
Trả lời từ Cục Thuế
Theo Điều 5 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và Điều 4 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, hoạt động dạy học, dạy nghề thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT.
Trường hợp cơ sở giáo dục cung cấp chỗ ở nội trú (ký túc xá) dành riêng cho sinh viên, học viên thì khoản thu này thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT.
Chương 3
Thời điểm lập hóa đơn - Khách sạn
1
Tình huống
Khách lưu trú nhiều ngày, các dịch vụ phát sinh hàng ngày (minibar, giặt ủi, ăn uống), thanh toán khi check-out.
2
Quy định
Nghị định 70/2025/NĐ-CP: Thời điểm lập hóa đơn là khi hoàn thành dịch vụ hoặc thu tiền.
3
Giải pháp
Doanh nghiệp lập hóa đơn cho toàn bộ dịch vụ tại thời điểm khách check-out, phản ánh đúng dịch vụ đã cung cấp trong toàn bộ thời gian lưu trú.
Chương 4
Đăng ký người phụ thuộc
Vấn đề
Công ty CP Vận tải biển Hòa Phát gặp khó khăn khi nộp hồ sơ đăng ký người phụ thuộc 20-ĐK-TH-TCT trên cổng dịch vụ công thuế.
  • Hồ sơ nộp từ 26/11/2025
  • Đến 08/12/2025 vẫn chưa có kết quả
  • Trạng thái "Đang giải quyết"
  • Không liên hệ được cơ quan thuế
Kết quả xử lý
Cục Thuế đã phối hợp với Thuế TPHCM kiểm tra và trả kết quả cho doanh nghiệp. Hiện doanh nghiệp không còn vướng mắc.
Chương 5
Chi phí lương tăng - Doanh nghiệp đặc thù
Tình huống
DN ngành đặc thù (cần đào tạo 2 năm, lao động thâm niên 8-10 năm) bị ảnh hưởng chính sách kinh tế quốc tế, không có đơn hàng từ tháng 5/2025.
Biện pháp
DN tăng 10%-20% lương để giữ chân người lao động, đảm bảo thu nhập ổn định, dẫn đến chi phí lương tăng so với doanh thu.
Hướng dẫn
Chi phí tiền lương được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN nếu đáp ứng đủ điều kiện theo Luật thuế TNDN 2025 và Nghị định 320/2025/NĐ-CP.
Chương 6
Vận tải biển - Thời điểm xuất hóa đơn
1
Thanh toán lần 1
50% tiền cước sau khi xếp hàng lên tàu tại cảng xếp
2
Vận chuyển
30-35 ngày di chuyển từ cảng xếp đến cảng dỡ
3
Thanh toán lần 2
50% còn lại sau khi hoàn thành dỡ hàng tại cảng dỡ
Theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP, thời điểm lập hóa đơn đối với cung cấp dịch vụ là thời điểm hoàn thành việc cung cấp dịch vụ hoặc thời điểm thu tiền. DN có thể xuất hóa đơn tương ứng với số tiền nhận được hoặc xuất đủ 100% khi nhận thanh toán lần 1.
Chương 7
Thuế GTGT 0% - Doanh nghiệp chế xuất
Câu hỏi
DN mua hàng hóa từ nội địa để phục vụ hoạt động hành chính, văn phòng, tiêu dùng phục vụ CBCNV có được áp dụng thuế suất 0% không?
Căn cứ pháp lý
  • Điều 9 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15
  • Điều 17 Nghị định 181/2025/NĐ-CP
Trả lời
Thuế suất 0% chỉ áp dụng cho hàng hóa, dịch vụ được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu.
Hàng hóa phục vụ hoạt động hành chính, văn phòng không thuộc diện áp dụng thuế suất 0%.
Chương 8
Gia công cho DN chế xuất
01
Đăng ký ngành nghề
DN đã đăng ký ngành nghề gia công trên giấy đăng ký kinh doanh và chứng nhận đầu tư
02
Ký hợp đồng gia công
DN FDI Bắc Ninh mở tờ khai xuất khi giao hàng và tờ khai nhập đối ứng khi nhận hàng
03
Chính sách thuế
Dịch vụ gia công cung cấp cho DN trong khu phi thuế quan, phục vụ sản xuất xuất khẩu được áp dụng thuế suất 0%
Chương 9
Thuế Tối thiểu Toàn cầu (GloBE)
Đối tượng áp dụng
Đơn vị hợp thành của tập đoàn đa quốc gia có doanh thu ≥750 triệu EUR trong ít nhất 02 năm/04 năm liền kề
Dự án mới
Khách hàng trong KCN có doanh thu toàn cầu >1 tỷ USD, vừa thành lập dự án mới tại KCN
Xác định nghĩa vụ
Căn cứ Nghị quyết 107/2023/QH15 và Nghị định 236/2025/NĐ-CP để xác định có thuộc đối tượng áp dụng hay không
Chương 10
Cho thuê lại lao động
Quy định về lao động
  • Điều 52, 53 Bộ luật Lao động số 45/2019/QH14
  • Nghị định 145/2020/NĐ-CP về điều kiện cho thuê lại lao động
  • Phụ lục II: Danh mục 20 công việc được thực hiện
Quy định về thuế
  • Thuế GTGT: Điều 15 Thông tư 219/2013/TT-BTC
  • Thuế TNDN: Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC
Hướng dẫn
DN liên hệ cơ quan Thuế địa phương để xác định hợp đồng cho thuê lao động, hồ sơ thực tế phù hợp với quy định pháp luật về lao động.
Phối hợp với Sở Nội vụ xác định hoạt động cho thuê lại lao động hợp pháp, từ đó xem xét khấu trừ, hoàn thuế GTGT và chi phí được trừ khi tính thuế TNDN.
Chương 11
Hộ kinh doanh - Ngưỡng doanh thu
500M
Ngưỡng mới 2026
Từ 1/1/2026, ngưỡng doanh thu phát sinh thuế GTGT và TNCN tăng lên 500 triệu đồng/năm
200M
Ngưỡng cũ 2025
Năm 2025, ngưỡng doanh thu là 200 triệu đồng/năm
100M
Ngưỡng trước đây
Năm 2024 và trước đó, ngưỡng là 100 triệu đồng/năm
Chương 12
Bảo hiểm phi nhân thọ
Đề xuất của DN
Công ty TNHH Bảo Hiểm Fubon đề nghị xem xét giảm hoặc miễn thuế GTGT đối với dịch vụ bảo hiểm phi nhân thọ, tương tự các quốc gia phát triển.
Lý do
Bản chất bảo hiểm là khôi phục tổn thất kinh tế, giảm gánh nặng tài chính, không tạo giá trị gia tăng mới.
Trả lời của Bộ Tài chính
Bảo hiểm phi nhân thọ liên quan đến hoạt động kinh doanh. Để công bằng và DN có cơ sở khấu trừ thuế GTGT đầu vào, quy định thuộc đối tượng chịu thuế GTGT là phù hợp.
Chương 13
Định danh điện tử tổ chức
Nghị định 69/2024/NĐ-CP
Quy định về đăng ký định danh điện tử cho người nước ngoài và định danh tổ chức từ 01/07/2025
Vướng mắc
Quy trình chưa rõ ràng, dữ liệu không đồng bộ giữa Công an và Cục thuế, gây khó khăn cho DN
Đề xuất
Ban hành quy trình hướng dẫn chi tiết các bước cập nhật dữ liệu với Cục Thuế và đăng ký định danh tổ chức
Chương 14
Danh sách chi tiết thuế TNCN
Quy định mới từ tháng 2/2025
Tổng Cục thuế yêu cầu nộp Danh sách thông tin nhân viên và chi tiết thuế TNCN đã đóng theo kỳ tính thuế
Vướng mắc
Một số tháng không khớp dữ liệu do cấn trừ số tiền hoàn thuế TNCN theo Quyết toán 2024
Đề xuất giải pháp
  • Ban hành hướng dẫn cụ thể xử lý trường hợp cấn trừ hoàn thuế
  • Mở chức năng hỗ trợ kỹ thuật trên hệ thống
  • Cho phép DN xử lý và đối chiếu số liệu
  • Chấp nhận nộp hồ sơ có chênh lệch tạm thời kèm giải trình
Chương 15
Rượu gia công xuất khẩu phải tiêu hủy
Tình huống
Công ty nhận gia công rượu xuất khẩu cho đối tác nước ngoài, sản phẩm bị lỗi thời, khách yêu cầu tiêu hủy tại Việt Nam
Thuế GTGT
Phí gia công phải kê khai, nộp thuế GTGT 10% vì dịch vụ thực hiện và kết thúc tại VN, không gắn với hàng hóa xuất khẩu
Thuế TTĐB
Không phát sinh nghĩa vụ thuế TTĐB vì DN chỉ gia công, không bán, không tiêu thụ rượu tại thị trường nội địa
Chương 16
Chuyển nhượng bất động sản khi giải thể
1
Thanh toán trước 30%
DN nhận 30% giá trị hợp đồng tại thời điểm ký hợp đồng chuyển nhượng
2
Thời điểm xuất hóa đơn
Nghị định 70/2025/NĐ-CP quy định thời điểm lập hóa đơn theo từng trường hợp cụ thể
3
Chuyển giao quyền sở hữu
Xuất hóa đơn 1 lần tại thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc theo tiến độ thu tiền
Chương 17
Ưu đãi thuế TNDN - Khu công nghiệp
Thay đổi từ 1/10/2025
Luật thuế TNDN số 67/2025/QH15: Khu công nghiệp không còn trong danh mục ưu đãi theo địa bàn
Điều khoản chuyển tiếp
Nghị định 320/2025/NĐ-CP Điều 25: Dự án đầu tư mới trước 1/10/2025 còn trong thời gian hưởng ưu đãi được tiếp tục hưởng theo quy định cũ
Điều kiện
  • Có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư
  • Hoặc được chấp thuận chủ trương đầu tư
  • Hoặc được phép đầu tư theo pháp luật chuyên ngành
  • Thời gian còn lại tính từ kỳ tính thuế 2025
Chương 18
Cá nhân cho thuê tài sản
Câu hỏi
Cá nhân có tài sản cho thuê, doanh thu dưới 500 triệu/năm, có bắt buộc phải lập hộ kinh doanh không?
Căn cứ pháp lý
Điều 82 Nghị định 168/2025/NĐ-CP quy định về quyền thành lập hộ kinh doanh
Trả lời
Không bắt buộc lập HKD nếu thu nhập thấp. Có thể đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế theo Thông tư 86/2024/TT-BTC
Chương 19
Xuất khẩu nông lâm nghiệp
Thông quan nhanh
Thực hiện thông quan trong ngày đối với hàng nông, lâm, thủy sản, đặc biệt sầu riêng và hàng dễ hư hỏng
Ngoài giờ hành chính
Bố trí cán bộ giải quyết thủ tục và giám sát hàng hóa xuất khẩu ngoài giờ, ngày nghỉ, ngày lễ
Cập nhật thông tin
Cung cấp thông tin, khuyến cáo kịp thời về quy định, chính sách nhập khẩu của nước nhập khẩu
Chương 20
Giảm tiền thuê đất năm 2025
30%
Mức giảm
Giảm 30% tiền thuê đất phải nộp của năm 2025 theo Nghị định 230/2025/NĐ-CP
100%
Phạm vi áp dụng
Áp dụng cho tất cả người sử dụng đất thuê trả tiền hàng năm, kể cả đang được giảm theo quy định khác
Hồ sơ
01 Giấy đề nghị giảm tiền thuê đất năm 2025 (bản chính) theo Mẫu tại Phụ lục Nghị định 230/2025/NĐ-CP
Thời hạn nộp
Từ 19/8/2025 đến hết 30/11/2025. Không áp dụng nếu nộp hồ sơ sau 30/11/2025
Chương 21
Thuế GTGT - Gạo và cám
Quy định
Điều 5 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và Điều 4 Nghị định 181/2025/NĐ-CP về đối tượng không chịu thuế
Thuế suất áp dụng
Gạo, cám chưa chế biến hoặc chỉ qua sơ chế thông thường ở khâu thương mại: thuế suất 5%
Đối tượng mua
Áp dụng cho cả trường hợp bán cho người dân và công ty
Chương 22
C/O điện tử - Hệ thống ECOSYS
Vướng mắc
  • Thời gian xử lý cấp C/O rất chậm (8-13 ngày)
  • Hệ thống lỗi không hiển thị lên ASW
  • Phản hồi xử lý chậm, không liên hệ được
  • Ảnh hưởng lớn đến DN và khách hàng
Nguyên nhân
Công văn 1684/XNK-VP ngày 12/12/2025: Hệ thống eCoSys đang gặp tình trạng xử lý dữ liệu chậm, phát sinh lỗi
Giải pháp
Cục Hải quan đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Công Thương và các quốc gia ASEAN để theo dõi, giám sát, hỗ trợ khắc phục
Hướng dẫn DN
  • Chủ động sắp xếp hồ sơ
  • Phản ánh lỗi cụ thể về Cục Xuất nhập khẩu
  • Liên hệ Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số
Chương 23
Chi phí nghiên cứu khoa học
Hoạt động
Trung tâm hoạt động trong lĩnh vực khoa học tâm lý - giáo dục phục hồi chức năng cho trẻ và người có khó khăn
Đề tài nghiên cứu
Có vài đề tài nghiên cứu mỗi năm, mang tính chất nghiên cứu và áp dụng nội bộ, không công bố ra bên ngoài
Chi phí hợp lý
Chi phí nghiên cứu được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN nếu đáp ứng điều kiện theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP
Chương 24
Phụ phí cảng - Thuế GTGT 0%
1
Quy định chung
Nghị định 181/2025/NĐ-CP Điều 17: Dịch vụ cung cấp cho DN chế xuất phục vụ sản xuất xuất khẩu được áp dụng thuế suất 0%
2
Dịch vụ được liệt kê
Dịch vụ nâng hạ container, xếp dỡ, bốc xếp và các chi phí phát sinh: phí chứng từ, phí điện giao hàng, phí niêm chì, phí làm hàng, phí đóng gói
3
Phụ phí khác
Các phụ phí liên quan đến dịch vụ cung cấp trực tiếp cho DN trong khu phi thuế quan, phục vụ sản xuất xuất khẩu cũng thuộc đối tượng thuế suất 0%
Chương 25
Chi phí visa và giấy phép lao động
Chi phí visa cho khách hàng
Chi phí xin visa cho khách hàng nước ngoài đến VN thăm nhà máy không phải khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công nên không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN
Chi phí cho lao động nước ngoài
Chi phí làm giấy phép lao động, visa, giấy tờ tạm trú cho lao động nước ngoài:
  • Trách nhiệm của người sử dụng lao động: Không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN
  • Lợi ích được hưởng của người lao động: Tính vào thu nhập chịu thuế TNCN
Chương 26
Chi phí tiếp khách - Thuê khách sạn
Khách là khách hàng
Chi phí tiền phòng cho khách hàng đến tham quan nhà máy không phải khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công nên không xác định là thu nhập chịu thuế TNCN
Khách là người lao động/chuyên gia
Nếu chi tiền như khoản công tác phí: Phần khoán chi cao hơn mức quy định của Nhà nước tính vào thu nhập chịu thuế TNCN
Chi tiền thuê chỗ ở cho người lao động
Số tiền thuê nhà tính vào thu nhập chịu thuế TNCN theo số thực tế trả thay nhưng không vượt quá 15% tổng thu nhập chịu thuế
Chương 27
Truy xuất nguồn gốc hàng hóa
01
Định danh và phân loại
Cơ quan Thuế áp dụng NLP để chuẩn hóa dữ liệu từ hóa đơn điện tử, xác định các hóa đơn cùng loại mặt hàng
02
Xây dựng chuỗi giao dịch
Ứng dụng AI vào mô hình đồ thị hóa cơ sở dữ liệu, truy vết dòng chảy hàng hóa từ sản xuất đến người tiêu dùng
03
Phối hợp liên ngành
Phối hợp với Trung tâm dữ liệu Quốc gia (Bộ Công an) và C06 để xây dựng nền tảng định danh, xác thực và truy xuất nguồn gốc
Chương 28
Giảm tiền thuê đất - Vận tải Đường sắt
Tình huống
Công ty CP Vận tải Đường sắt (hợp nhất từ 2 công ty) đã làm thủ tục giảm tiền thuê đất năm 2025
Vướng mắc
Chưa được Cơ quan thuế Thông báo nộp tiền thuê đất theo NNT nên chưa giải quyết việc miễn giảm
Hướng dẫn
Mức giảm 30% được tính trên số tiền thuê đất phải nộp của năm 2025 theo Thông báo thu tiền thuê đất (nếu có) hoặc theo quy định của pháp luật trong trường hợp chưa có thông báo
Nộp Giấy đề nghị giảm tiền thuê đất cho cơ quan thuế từ 19/8/2025 đến hết 30/11/2025
Chương 29
Tạm xuất tái nhập - Sửa chữa máy móc
1
Tạm xuất
DN xuất máy móc bị hỏng ra nước ngoài để sửa chữa, hoàn thành thủ tục hải quan đúng quy định
2
Sửa chữa
Máy móc được sửa chữa tại nước ngoài, DN thanh toán phí sửa chữa cho DN nước ngoài
3
Tái nhập
Máy móc sau sửa chữa được nhập về Việt Nam theo thủ tục tái nhập
Việc lập hóa đơn được thực hiện khi có hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Đề nghị DN thực hiện theo quy định tại Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Nghị định 70/2025/NĐ-CP.
Chương 30
Cho mượn máy móc, thiết bị
Quy định
Nghị định 123/2020/NĐ-CP và 70/2025/NĐ-CP: Xuất hàng hóa dưới hình thức cho vay, cho mượn hoặc hoàn trả hàng hóa phải lập hóa đơn
Khi cho mượn
DN cho mượn phải lập hóa đơn theo quy định tại Điều 10 Nghị định 123/2020/NĐ-CP (sửa đổi tại Nghị định 70/2025/NĐ-CP)
Khi hoàn trả
DN đi mượn phải lập hóa đơn đối với tài sản trả lại theo quy định tại Nghị định 70, Nghị định 123
Chương 31
Voucher quà tặng nhân viên
Tình huống
Công ty mua voucher từ nhà cung cấp và tặng cho nhân viên. Trong hợp đồng quy định nhà cung cấp xuất hóa đơn GTGT cho người sử dụng thẻ quà tặng trực tiếp.
Câu hỏi
Công ty có phải xuất hóa đơn GTGT khi tặng voucher cho nhân viên hay không?
Trả lời
Trường hợp trong hợp đồng có quy định đối tác xuất hóa đơn GTGT cho người sử dụng thẻ quà tặng, voucher thì hoạt động bán voucher không phải hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ.
Do đó, không phải lập hóa đơn khi tặng voucher cho nhân viên.
Chương 32
Quà tặng trung thu - DN chế xuất
1
Quy định
Nghị định 70/2025/NĐ-CP: Trường hợp "cho, biếu, tặng" cho người lao động phải xuất hóa đơn GTGT
2
Loại hóa đơn
DN chế xuất cần đăng ký mẫu hóa đơn GTGT để xuất hóa đơn đối với việc "cho, biếu tặng" theo Điều 8 Nghị định 123/2020/NĐ-CP
3
Kê khai thuế
Thực hiện kê khai trên tờ khai thuế GTGT mẫu 01/GTGT theo hướng dẫn của cơ quan thuế địa phương
Chương 33
Nhập khẩu theo điều khoản DDU
Điều khoản DDU
Người bán chịu trách nhiệm vận chuyển hàng hóa đến địa điểm giao hàng do người mua chỉ định, không kèm dịch vụ tại Việt Nam
Thuế TNDN
Tổ chức nước ngoài cung cấp hàng hóa theo điều khoản mà người bán chịu rủi ro đến lãnh thổ VN: nộp thuế TNDN 1% trên doanh thu
Lưu ý
Incoterms hiện hành không còn quy định điều khoản DDU. Đề nghị DN xem xét lại điều khoản giao hàng theo hợp đồng nhập khẩu.
Trường hợp giao hàng tại cửa khẩu nước ngoài hoặc cửa khẩu VN không kèm dịch vụ tại VN thì không thuộc trường hợp nộp thuế nhà thầu.
Chương 34
Thay đổi cơ quan quản lý thuế cá nhân
Quy định hiện hành
Cơ quan thuế quản lý trực tiếp đối với cá nhân thực hiện theo Điều 3 Thông tư 80/2021/TT-BTC
Cơ quan quản lý
Đối với cá nhân có thu nhập từ tiền lương: cơ quan thuế cấp MST và được thay đổi theo cơ quan thuế thực hiện quyết toán thuế
Thủ tục
Quy định hiện hành không có thủ tục cá nhân đề nghị thay đổi cơ quan quản lý thuế quản lý trực tiếp
Chương 35
Phế liệu từ sửa chữa nhà xưởng
01
Phát sinh phế liệu
DN chế xuất thu được phế liệu từ việc sửa chữa nhà xưởng và bán vào nội địa
02
Xuất hóa đơn
DN phải xuất hóa đơn GTGT khi bán hàng hóa theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP (sửa đổi tại Nghị định 70/2025/NĐ-CP)
03
Kê khai thuế
Tờ khai 01/GTGT áp dụng cho người nộp thuế tính thuế theo phương pháp khấu trừ có hoạt động sản xuất kinh doanh
04
Thủ tục hải quan
Liên hệ cơ quan thuế, cơ quan hải quan để được hướng dẫn thủ tục cụ thể
Chương 36
Xuất nhập khẩu tại chỗ
Định nghĩa
Luật số 90/2025/QH15 sửa đổi Luật Hải quan và Luật Thuế GTGT: Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ
Thuế suất
Hàng hóa xuất khẩu tại chỗ được áp dụng thuế suất 0% như hàng hóa xuất khẩu
Hồ sơ, thủ tục
Nghị định 181/2025/NĐ-CP và Thông tư 69/2025/TT-BTC chưa hướng dẫn chi tiết hồ sơ, thủ tục áp dụng thuế suất 0% đối với hàng hóa xuất khẩu tại chỗ
DN căn cứ quy định tại Điều 4 Thông tư 69/2025/TT-BTC để xác định đối tượng và điều kiện áp dụng
Chương 37
Thuế TTĐB - Xe ô tô nhập khẩu
1
Tháng N: Nhập khẩu
DN nhập khẩu xe có thuế TTĐB, hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế NK và thuế TTĐB tại khâu hải quan
2
Tháng N+1: Bán ra
DN bán 1 số xe, nộp thuế TTĐB ở khâu nội địa, khấu trừ số thuế đã nộp ở khâu hải quan theo TT 195
3
Tháng N+2: Hoàn thuế
DN có đủ CO, làm yêu cầu xin hoàn thuế NK và thuế TTĐB ở hải quan
Trường hợp phát sinh số tiền thuế nhập khẩu nộp thừa do nộp bổ sung C/O, DN nghiên cứu quy định về xử lý tiền thuế nhập khẩu nộp thừa tại Điều 60 Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14.
Chương 38
Hóa đơn có mã sang máy tính tiền
Quy định
Nghị định 70/2025/NĐ-CP: HKD, cá nhân KD có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên và DN bán lẻ phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền
Chuyển đổi
Thông tư 32/2025/TT-BTC Điều 12: DN đã đăng ký hóa đơn có mã nhưng chưa đảm bảo yêu cầu phải đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền
Hóa đơn cũ
Không cần sửa lại những hóa đơn có mã đã xuất trước đó
Chương 39
Thu mua nông sản từ nông dân
Tình huống
Công ty thu mua bắp khô và mì lát trực tiếp từ nông dân, làm bảng kê 01/TNDN. Nông dân không có tài khoản ngân hàng.
Câu hỏi
Giá trị hàng hóa trên 5 triệu đồng, công ty phải thanh toán như thế nào để được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN?
Trả lời
Nghị định 320/2025/NĐ-CP Điều 9: Mua sản phẩm nông, lâm, thủy sản của người sản xuất trực tiếp bán ra phải có:
  • Chứng từ chi trả tiền theo quy định pháp luật kế toán
  • Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ
  • Thanh toán không dùng tiền mặt nếu giá trị từng lần ≥5 triệu đồng
Chương 40
Ưu đãi thuế TNDN - Phần mềm xuất khẩu
Thông tin DN
Công ty TNHH MTV, chủ sở hữu là công dân VN, thành lập 2023, vốn điều lệ 200 triệu, sản xuất phần mềm xuất khẩu
Câu hỏi
DN không có vốn đầu tư nước ngoài, chỉ có Giấy chứng nhận đăng ký DN, vốn điều lệ dưới 15 tỷ có được hưởng ưu đãi thuế TNDN không?
Trả lời
Dự án đầu tư mới đáp ứng điều kiện về lĩnh vực, địa bàn ưu đãi và được phép đầu tư theo pháp luật được hưởng ưu đãi thuế TNDN
Chương 41
Chi phí lương người lao động nước ngoài
Di chuyển nội bộ
Không GPLĐ, không BHXH. Có văn bản DN nước ngoài cử người sang làm việc tại VN thì chi phí được trừ khi tính thuế TNDN
Chuyên gia/Quản lý
Có GPLĐ, có BHXH. Chi phí lương được ghi cụ thể trong hợp đồng lao động hoặc văn bản cử người sang làm việc
Điều chuyển từ nước ngoài
Chi phí lương đáp ứng điều kiện theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP được tính vào chi phí xác định thu nhập chịu thuế
Chương 42
Xuất nhập khẩu tại chỗ - Khuôn mẫu
Tình huống
Công ty ký HĐGC khuôn mẫu với thương nhân nước ngoài B, B chỉ định giao hàng cho FDI C tại VN. B và C có hợp đồng mượn khuôn để phục vụ gia công xuất khẩu.
Câu hỏi
Có đủ điều kiện xuất nhập khẩu tại chỗ theo Nghị định 167/2025/NĐ-CP Điều 35 không?
Trả lời
Nghị định 167/2025/NĐ-CP Điều 35 điểm b: Hàng hóa mua bán, thuê, mượn giữa DN VN với thương nhân nước ngoài và được thương nhân nước ngoài chỉ định giao nhận hàng hóa với DN tại VN thuộc trường hợp XNK tại chỗ.
Đề nghị DN nghiên cứu kỹ quy định và liên hệ Hải quan nơi làm thủ tục để được hướng dẫn.
Chương 43
Dịch vụ dạy học - Thời điểm xuất hóa đơn
1
Tình huống
Học sinh đang trong khóa học (chưa kết thúc dịch vụ), phụ huynh chuyển tiền ngoài giờ làm việc (tối/đêm, cuối tuần, ngày lễ)
2
Quy định
Nghị định 70/2025/NĐ-CP: Thời điểm lập hóa đơn đối với cung cấp dịch vụ là thời điểm hoàn thành việc cung cấp dịch vụ hoặc thời điểm thu tiền
3
Thời điểm hợp lệ
Thời điểm lập hóa đơn là thời điểm hoàn thành việc cung cấp dịch vụ dạy học hoặc thời điểm thu tiền (trong giờ làm việc tiếp theo)
Chương 44
Tiền đặt cọc tour du lịch
Tình huống
Công ty cung cấp dịch vụ tour du lịch, khách hàng đặt cọc trước khi tour chạy cả 1 năm. Khoản tiền chỉ mang tính đảm bảo, không phải thanh toán cho dịch vụ.
Quy định
Nghị định 70/2025/NĐ-CP Điều 9: Thời điểm lập hóa đơn là thời điểm thu tiền, không bao gồm trường hợp thu tiền đặt cọc để đảm bảo thực hiện hợp đồng
Kết luận
Khoản đặt cọc không phải xuất hóa đơn GTGT. Chỉ xuất hóa đơn khi hoàn thành dịch vụ hoặc thu tiền thanh toán chính thức
Chương 45
Thanh toán không dùng tiền mặt - Trả chậm
Quy định
Nghị định 181/2025/NĐ-CP Điều 26: Đối với hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm, trả góp có giá trị ≥5 triệu đồng
Trường hợp chưa đến hạn
Chưa có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt do chưa đến thời điểm thanh toán theo hợp đồng thì vẫn được khấu trừ thuế GTGT đầu vào
Trường hợp quá hạn
Đến thời điểm thanh toán theo hợp đồng mà không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì phải kê khai, điều chỉnh giảm số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ
Sau khi có chứng từ
Sau khi đã điều chỉnh giảm, nếu có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì thực hiện kê khai khấu trừ lại
Chương 46
Bù trừ lỗ với lãi chuyển nhượng BĐS
01
Nguyên tắc từ 2025
Nghị định 320/2025/NĐ-CP Điều 6: DN có nhiều hoạt động SXKD thì thu nhập chịu thuế là tổng thu nhập của tất cả các hoạt động
02
Bù trừ lỗ, lãi
Hoạt động SXKD bị lỗ được bù trừ vào thu nhập chịu thuế của các hoạt động có thu nhập do DN tự lựa chọn
03
Ngoại lệ
Hoạt động chuyển nhượng BĐS bị lỗ không bù trừ với thu nhập của hoạt động SXKD đang được hưởng ưu đãi thuế có thu nhập
04
Chuyển lỗ
Lỗ phát sinh trước Nghị định 320/2025/NĐ-CP còn trong thời hạn chuyển lỗ tiếp tục được chuyển lỗ cho thời gian còn lại
Chương 47
Chi trả lương bằng tiền mặt
Câu hỏi
DN chi trả lương cho người lao động bằng tiền mặt hoặc hiện vật (không thanh toán không dùng tiền mặt) đối với từng người có mức lương >5 triệu đồng/người/lần có được đưa vào chi phí được trừ không?
Quy định
Nghị định 320/2025/NĐ-CP Điều 9: Khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần ≥5 triệu đồng
Kết luận
DN chi trả tiền lương cho người lao động từng lần ≥5 triệu đồng mà không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN
Chương 48
Thanh toán chậm 1-2 ngày so với hợp đồng
Thực tế
DN thanh toán sau 1-2 ngày so với thời hạn thanh toán của hợp đồng do lệnh ra ngân hàng bị chậm hoặc ngày thanh toán rơi vào ngày nghỉ lễ
Vướng mắc
Nếu phải làm lại phụ lục hợp đồng cho thời hạn thanh toán sẽ gây rất nhiều phiền phức
Quy định
Nghị định 181/2025/NĐ-CP Điều 26: Đến thời điểm thanh toán theo hợp đồng, phụ lục hợp đồng mà không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì phải điều chỉnh giảm thuế GTGT đầu vào
Giải pháp
Sau khi điều chỉnh giảm, nếu có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì thực hiện kê khai khấu trừ lại
Chương 49
Nhập hàng từ kho ngoại quan
Tình huống
DN không phải DN chế xuất nhưng sản xuất hoàn toàn phục vụ xuất khẩu. DN nhập hàng hóa từ kho ngoại quan để phục vụ hoạt động sản xuất.
Câu hỏi
Theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP Điều 12.3b, DN có được miễn trách nhiệm khấu trừ, kê khai thuế nhà thầu không?
Trả lời
Nghị định 320/2025/NĐ-CP Điều 12.3b: DN nước ngoài bán hàng hóa tại kho ngoại quan, khu phi thuế quan để nhập khẩu vào VN phục vụ sản xuất hàng xuất khẩu, gia công hàng xuất khẩu không phải nộp thuế TNDN
Chương 50
Gửi hàng mẫu bằng EMS
Câu hỏi
Gửi hàng mẫu cho không thu tiền khách hàng ở nước ngoài bằng EMS có cần mở tờ khai hải quan không?
Trả lời
Theo Thông tư 49/2015/TT-BTC và Thông tư 56/2019/TT-BTC, người khai hải quan vẫn phải thực hiện mở tờ khai theo đúng quy định
Lưu ý
Dù hàng mẫu không thu tiền, vẫn phải thực hiện đầy đủ thủ tục hải quan theo quy định của pháp luật
Chương 51
Tỷ giá và doanh thu xuất khẩu
Quy định mới
Nghị định 70/2025/NĐ-CP: Đối với xuất khẩu hàng hóa, thời điểm lập hóa đơn chậm nhất không quá ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan
Câu hỏi
  • Tỷ giá ghi trên hóa đơn và tỷ giá quy đổi để ghi nhận doanh thu lấy tại ngày nào?
  • Kê khai doanh thu đầu ra theo ngày hóa đơn hay ngày thông quan?
Trả lời
Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Nghị định 70/2025/NĐ-CP đã có quy định về:
  • Nội dung hóa đơn tại Điều 10 (bao gồm đồng tiền ghi trên hóa đơn)
  • Thời điểm lập hóa đơn tại Điều 9
Đề nghị DN nghiên cứu và thực hiện theo quy định trên.
Chương 52
Đơn vị tính trên tờ khai hải quan
1
Số lượng (1)
Ô 1: Nhập số lượng hàng hóa XNK của từng mặt hàng theo thực tế hoạt động giao dịch. Ô 2: Nhập mã đơn vị tính theo thực tế giao dịch
2
Số lượng (2)
Ô 1: Nhập số lượng hàng hóa XNK theo đơn vị tính trong Danh mục hàng hóa XNK Việt Nam. Ô 2: Nhập mã đơn vị tính theo Danh mục hàng hóa XNK VN
3
Lưu ý
Đơn vị tính UNIT chỉ là chung chung. Nếu các đơn vị cái, chiếc đều khai là Unit thì sẽ không hợp lý. Cần khai đúng đơn vị tính cụ thể
Chương 53
Gia công khuôn mẫu - XNK tại chỗ
1
Hợp đồng gia công
Công ty ký HĐGC khuôn mẫu để sản xuất đồ chơi xuất khẩu với thương nhân nước ngoài B
2
Chỉ định giao hàng
B chỉ định giao hàng cho FDI C tại Việt Nam. B và C có ký hợp đồng mượn khuôn để phục vụ gia công xuất khẩu
3
XNK tại chỗ
Thuộc trường hợp XNK tại chỗ theo Nghị định 167/2025/NĐ-CP Điều 35 điểm b, áp dụng từ 1/7/2025
Chương 54
Thời gian thông quan hàng hóa
3
Luồng xanh (phút)
Hệ thống tiếp nhận đủ thông tin và phân loại vào luồng xanh thì hàng hóa được thông quan ngay
2
Luồng vàng (giờ)
Công chức hải quan kiểm tra hồ sơ chậm nhất 02 giờ làm việc kể từ khi tiếp nhận đầy đủ hồ sơ hải quan
8
Luồng đỏ (giờ)
Công chức hải quan kiểm tra thực tế hàng hóa chậm nhất 08 giờ làm việc kể từ khi xuất trình đầy đủ hàng hóa
Hệ thống thông quan tự động VNACCS hoạt động 24/7. Trường hợp hàng hóa thuộc đối tượng kiểm tra chuyên ngành thì được thông quan khi có kết quả kiểm tra chuyên ngành.
Chương 55
Nguyên liệu dư thừa gia công
Tình huống
DN chế xuất thực hiện hợp đồng gia công cho thương nhân nước ngoài. Một số nguyên liệu vật tư do DN tự cung ứng (nhập khẩu E11 hoặc nhập nội địa E15).
Câu hỏi
Kết thúc hợp đồng gia công, còn dư thừa nguyên liệu do DN tự cung ứng và muốn sử dụng để sản xuất sản phẩm SXXK khác có phải mở tờ khai chuyển đổi mục đích sử dụng không?
Trả lời
Thông tư 121/2025/TT-BTC (có hiệu lực từ 1/2/2026) sửa đổi Điều 70 Thông tư 38/2015/TT-BTC:
Nguyên liệu, vật tư đã nhập khẩu theo loại hình gia công, bên đặt gia công chấp thuận cho tổ chức nhận gia công sử dụng để sản xuất hàng hóa xuất khẩu thì trước khi đưa vào sử dụng phải thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ theo quy định tại Điều 86 Thông tư.
Chương 56
Tổng kết - Những điểm chính
Hóa đơn điện tử
Nghị định 70/2025/NĐ-CP và 123/2020/NĐ-CP quy định chi tiết về thời điểm lập hóa đơn, nguyên tắc lập hóa đơn cho các trường hợp cụ thể
Thuế GTGT 0%
Nghị định 181/2025/NĐ-CP quy định rõ các trường hợp áp dụng thuế suất 0% cho hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu và cung cấp cho DN chế xuất
Thuế TNDN
Nghị định 320/2025/NĐ-CP hướng dẫn chi tiết về chi phí được trừ, ưu đãi thuế, chuyển lỗ, áp dụng từ kỳ tính thuế 2025
Chương 57
Khuyến nghị cho doanh nghiệp
1
Cập nhật thường xuyên
Theo dõi các văn bản pháp luật mới về thuế, hải quan, đặc biệt các Nghị định, Thông tư có hiệu lực từ 2025-2026
2
Liên hệ cơ quan thuế
Khi có vướng mắc cụ thể, liên hệ cơ quan thuế địa phương để được hướng dẫn chi tiết phù hợp với tình hình thực tế của DN
3
Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ
Đảm bảo hồ sơ, chứng từ, hợp đồng đầy đủ, hợp lệ theo quy định để được khấu trừ thuế và tính vào chi phí hợp lý
Thuế GTGT Đối Với Doanh Nghiệp Chế Xuất
Câu Hỏi 58: Hoàn Thuế GTGT Đầu Vào
Người hỏi: Cty TNHH Hải Phong, Hà Nội
Vấn đề: Công ty bán găng tay cao su cho DNCX. Để hoàn thuế GTGT đầu vào của khâu nhập khẩu, khi bán cho DNCX có phải mở tờ khai xuất khẩu không?
Trả lời: Căn cứ Điều 74 Thông tư 38/2015/TT-BTC được sửa đổi tại TT 121/2025/TT-BTC (hiệu lực 01/02/2026), DNCX và đối tác được lựa chọn thực hiện hoặc không thực hiện thủ tục hải quan. Công ty cần nghiên cứu quy định này để xác định các trường hợp phải khai hải quan. Đối với hồ sơ hoàn thuế GTGT đầu vào, nghiên cứu pháp luật về thuế GTGT để thực hiện.

Lưu Ý Quan Trọng
Từ 01/02/2026, DNCX có quyền lựa chọn làm hoặc không làm thủ tục hải quan trong một số trường hợp nhất định, tạo thuận lợi hơn cho hoạt động kinh doanh.
Thuế GTGT 0% Cho Dịch Vụ
Câu Hỏi 59: Dịch Vụ Cho DNCX
Người hỏi: Công ty TNHH Weldex Vina, Phú Thọ
Vấn đề: DNCX có thêm hoạt động thương mại. Các dịch vụ dùng chung (điện, nước, bảo vệ, vệ sinh, tư vấn) có được hưởng thuế GTGT 0% không?
Trả lời: Theo Điều 17 NĐ 181/2025/NĐ-CP, hàng hóa, dịch vụ bán cho tổ chức trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu thuộc trường hợp áp dụng thuế suất 0%. Điều kiện: hàng hóa, dịch vụ được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ cho hoạt động sản xuất xuất khẩu và không phục vụ cho hoạt động khác. Trường hợp phục vụ cho hoạt động khác thì chịu thuế GTGT theo quy định.
Hệ Thống Một Cửa Quốc Gia
Câu Hỏi 60: Nâng Cấp Hệ Thống
Người hỏi: Công ty TNHH Công nghệ Kỹ thuật Ngân Hà, Quảng Ninh
Vấn đề: Hệ thống Một cửa quốc gia còn nhiều hạn chế: kết nối chưa ổn định, chưa đồng bộ dữ liệu, tỷ lệ thủ tục đưa lên hệ thống chưa đạt 100%. Đề xuất nâng cấp hệ thống và đưa 100% thủ tục lên Một cửa quốc gia.
Trả lời: Cục Hải quan đã phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành để theo dõi, giám sát, hỗ trợ và khắc phục vướng mắc. Cổng thông tin một cửa quốc gia chủ yếu tiếp nhận hồ sơ và chuyển đến các Bộ ngành xử lý. Về giải pháp lâu dài, Cục Hải quan đã phê duyệt triển khai dự án nâng cấp hệ thống trong năm 2026. Bộ Tài chính đang xây dựng Nghị định sửa đổi NĐ 85/2019/NĐ-CP, yêu cầu các bộ, ngành thực hiện 100% thủ tục hành chính trong lĩnh vực xuất nhập khẩu trên Cổng thông tin một cửa quốc gia.
Điều Kiện Khấu Trừ Thuế GTGT Đầu Vào
Câu Hỏi 61: Thay Đổi Điều Kiện Khấu Trừ
Người hỏi: Vũ Thị Sen, Phú Thọ
Vấn đề: Hoạt động logistics: Trước đây DN ký hợp đồng với Forwarder, hãng tàu xuất hóa đơn phí mang tên DN, Forwarder thu tiền từ hãng tàu và trả hóa đơn cho DN. Nay hóa đơn từ 5 triệu trở lên phải trả qua ngân hàng mới được khấu trừ thuế, nên DN phải trả phí cho hãng tàu qua ngân hàng. Giữa DN và hãng tàu chỉ có hóa đơn và chứng từ báo nợ, không có hợp đồng. Nếu hoàn thuế GTGT mà không có hợp đồng thì có được hoàn thuế không?
1
Chứng Từ Thanh Toán Không Dùng Tiền Mặt
Theo Điều 26 NĐ 181/2025/NĐ-CP, cơ sở kinh doanh phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với hàng hóa, dịch vụ mua vào từ 5 triệu đồng trở lên. Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt là chứng từ chứng minh việc thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định của NĐ 52/2024/NĐ-CP.
2
Trường Hợp Đặc Thù
Nghị định quy định các trường hợp đặc thù bao gồm: thanh toán bù trừ, cấn trừ công nợ qua bên thứ ba, thanh toán ủy quyền qua bên thứ ba, thanh toán bằng cổ phiếu/trái phiếu. Việc thanh toán ủy quyền hoặc thanh toán cho bên thứ ba theo chỉ định của bên bán phải được quy định cụ thể trong hợp đồng dưới hình thức văn bản và bên thứ ba là tổ chức hoặc cá nhân đang hoạt động theo quy định của pháp luật.
3
Hàng Hóa Trả Chậm, Trả Góp
Đối với hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm, trả góp từ 5 triệu đồng trở lên, cơ sở kinh doanh căn cứ vào hợp đồng, hóa đơn và chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để khấu trừ thuế GTGT đầu vào. Trường hợp chưa có chứng từ thanh toán do chưa đến thời điểm thanh toán theo hợp đồng thì vẫn được khấu trừ. Đến thời điểm thanh toán mà không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì phải kê khai, điều chỉnh giảm số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ.
Kết luận: Nghị định 181/2025/NĐ-CP đã quy định chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp thanh toán ủy quyền qua bên thứ ba, bù trừ, cấn trừ công nợ. Việc thanh toán không dùng tiền mặt được thực hiện theo pháp luật lĩnh vực ngân hàng, thuộc quyền quyết định của doanh nghiệp. Pháp luật về thuế GTGT không quy định về thời điểm phải thanh toán.
Thuế GTGT Sản Phẩm Nông Nghiệp
Câu Hỏi 62: Thu Mua Nông Sản
Người hỏi: Nguyễn Văn Phương, Yên Bái
Vấn đề: Công ty thu mua nông sản (củ, quả tươi) của các cá nhân, hộ kinh doanh không trực tiếp nuôi trồng. Các cá nhân, hộ kinh doanh này có phải xuất hóa đơn GTGT cho Công ty không? Nếu có thì thuế suất là bao nhiêu?
Trả lời: Căn cứ Điều 12 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH14 về phương pháp tính trực tiếp, điểm d khoản 2 Điều 9 về thuế suất 5%, Điều 8 NĐ 123/2020/NĐ-CP về loại hóa đơn, và Phụ lục 1 TT 69/2025/TT-BTC về nhóm hàng hóa áp dụng tỷ lệ % để tính thuế GTGT.
Trường hợp Công ty thu mua nông sản (củ, quả tươi) là sản phẩm cây trồng, rừng trồng chưa chế biến thành sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của các cá nhân, hộ kinh doanh không trực tiếp nuôi trồng thì các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thực hiện theo quy định về chính sách thuế GTGT và hóa đơn nêu trên.
Hóa Đơn Điện Tử Cho Cá Nhân Kinh Doanh
Câu Hỏi 63: Cá Nhân Kinh Doanh Trên Sàn TMĐT
Người hỏi: Bùi Xuân Tùng, Hà Nội
Vấn đề: Cá nhân kinh doanh trên sàn TMĐT có chức năng đóng thuế thay, có doanh thu 3 tỷ trở lên có phải xuất hóa đơn điện tử qua phần mềm thứ 3 hay không? Thuế của CNKD tính theo doanh thu hay theo lợi nhuận?
Về Hóa Đơn Điện Tử
Theo khoản 7 Điều 4 NĐ 123/2020/NĐ-CP (sửa đổi tại NĐ 70/2025/NĐ-CP), người bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ được ủy nhiệm cho bên thứ ba lập hóa đơn điện tử cho hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Hóa đơn được ủy nhiệm cho bên thứ ba lập phải thể hiện tên đơn vị bán là bên ủy nhiệm. Việc ủy nhiệm phải được xác định bằng văn bản và phải thông báo cho cơ quan thuế khi đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử.
Về Tính Thuế
Đối với nội dung tính thuế đối với cá nhân kinh doanh, Bộ Tài chính đang dự thảo Nghị định, Thông tư hướng dẫn quản lý thuế hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
Chương 2
Thuế Thu Nhập Doanh Nghiệp (TNDN)
Phần này tập trung vào các quy định về chi phí được trừ, thanh toán không dùng tiền mặt, ưu đãi thuế, và các vấn đề liên quan đến thuế TNDN.
Chi Phí Vận Chuyển
Câu Hỏi 64: Chi Phí Không Có Hóa Đơn
Người hỏi: Đặng Thị Hồng Vân, Thanh Hóa
Vấn đề: Công ty vận chuyển hàng từ tỉnh này sang tỉnh khác nhưng bên vận chuyển chưa xuất được hóa đơn. Chỉ có bảng kê thanh toán cước vận chuyển chuyển khoản từ công ty. Khoản này có được xem là chi phí hợp lý không?
1
Điều Kiện Chi Phí Được Trừ
Theo khoản 1 Điều 9 NĐ 320/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp được trừ các khoản chi nếu đáp ứng đủ điều kiện: (a) Khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh; (b) Khoản chi có đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định; (c) Khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên.
2
Trường Hợp Đặc Biệt
Đối với các trường hợp mua sản phẩm nông sản, phế liệu, tài sản của hộ gia đình, cá nhân, hàng hóa dịch vụ của cá nhân, hộ kinh doanh có mức doanh thu dưới ngưỡng doanh thu chịu thuế GTGT phải có chứng từ chi trả tiền theo quy định và Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm.
3
Kết Luận
Về nguyên tắc doanh nghiệp được tính vào chi phí được trừ đối với khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, có đầy đủ hóa đơn, chứng từ và có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hoá, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên. Đề nghị Công ty căn cứ quy định và tình hình thực tế để đảm bảo có đầy đủ hóa đơn, chứng từ.
Thuế Khoán Đơn Vị Sự Nghiệp
Câu Hỏi 65-66: Trung Tâm Nghiên Cứu Dược Liệu
Người hỏi: Trung tâm NCDL Bắc Trung bộ, Thanh Hóa
Vấn đề: Đơn vị sự nghiệp có thu, chuyên về chuyển giao quy trình trồng cây Dược liệu, trong đó có kèm theo bán cây giống và hạt giống. Hiện xuất hóa đơn cho bên B nội dung: Quy trình kỹ thuật, hạt giống và cây giống. Doanh thu 1 năm dưới 2 tỷ đồng. Đang chịu thuế khoán là 2% trên doanh thu. Như vậy có đúng với quy định không?
Trả lời: Quý đơn vị nghiên cứu quy định tại Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15, cụ thể Điều 4 về người nộp thuế, Điều 11 về phương pháp khấu trừ thuế để thực hiện theo quy định.

Lưu ý: Câu hỏi này được lặp lại hai lần (câu 65 và 66) với cùng nội dung và câu trả lời.
Thu Hộ Chi Hộ Của Trường Học
Câu Hỏi 67: Bếp Ăn Trường Học
Người hỏi: Nguyễn Lan Anh, Hà Nội
Vấn đề: Khi nhà trường tổ chức bếp ăn, mua thực phẩm đầu vào, nhân sự nấu đảm bảo quy định bếp ăn trường học và hóa đơn/bảng kê đầu vào đầy đủ; tổng chi phí mua thực phẩm, chất đốt (không tính nhân công, công cụ dụng cụ) bằng tiền thu của học sinh thì có được tính là thu hộ chi hộ không? Thu hộ chi hộ trong trường hợp này cần tuân thủ hồ sơ, chứng từ, hóa đơn như thế nào?
Trả lời: Căn cứ khoản 7 Điều 4 NĐ 181/2025/NĐ-CP, hoạt động dạy học, dạy nghề theo quy định của pháp luật về giáo dục, giáo dục nghề nghiệp thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Trường hợp các cơ sở dạy học, dạy nghề có các khoản thu hộ, chi hộ thì thuộc đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng; hàng hóa, dịch vụ do các tổ chức, cá nhân cung cấp cho các cơ sở dạy học, dạy nghề phải chịu thuế giá trị gia tăng theo quy định.
Do đó, trường hợp nhà trường mua thực phẩm, chất đốt (không tính nhân công, công cụ dụng cụ) bằng tiền thu của học sinh là khoản thu hộ, chi hộ thì thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT.
Trách Nhiệm Của Bộ Máy Thuế
Câu Hỏi 68: Tinh Giảm Bộ Máy
Người hỏi: Phạm Thị Thủy, Hà Nội
Vấn đề: Việc tinh giảm bộ máy cơ quan quản lý thuế trên cơ sở giảm các bộ phận trì trệ, cồng kềnh với mục đích đẩy nhanh công việc, thực hiện các thủ tục về thuế, tuy nhiên, thực tế lại ngược lại. Doanh nghiệp đi làm xác nhận không nợ thuế đến nay đã gần 3 tháng vẫn chưa xong, với lí do bộ máy sắp xếp lại chưa ổn định, cán bộ quản lý giờ phải kiêm nhiệm nhiều việc dẫn tới không có đủ thời gian để xem hồ sơ doanh nghiệp. Vậy trách nhiệm của việc chậm trễ của bộ máy tinh gọn hiện tại là do cơ quan nào chịu, hay doanh nghiệp phải chịu chờ đợi cho đến khi bộ máy bắt nhịp guồng quay?
1
Sắp Xếp Lần 1
Trong năm 2025, thực hiện chỉ đạo của Trung ương, Chính phủ, BTC, ngành thuế đã trải qua 2 đợt sắp xếp.
2
Sắp Xếp Lần 2 - 01/07/2025
Kể từ 01/7/2025, ngành thuế đã tổ chức hệ thống thuế tại địa phương theo mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.
3
Sau 5 Tháng Vận Hành
Sau 05 tháng triển khai vận hành, chức năng nhiệm vụ giữa các cấp đã được quy định đầy đủ, cụ thể; có sự phân công, phân cấp rõ ràng; bảo đảm cơ sở pháp lý cho hoạt động bình thường, liên tục thông suốt của hệ thống.
4
Hiện Tại
Việc sắp xếp kiện toàn tổ chức bộ máy đến nay đã hoạt động ổn định, không làm gián đoạn công việc chuyên môn của các đơn vị, không để xảy ra tình trạng chồng chéo, trùng lặp hoặc bỏ sót chức năng, nhiệm vụ, lĩnh vực, địa bàn; đồng thời không làm ảnh hưởng đến việc thực hiện thủ tục hành chính thuế của người dân và doanh nghiệp.
Thủ Tục Hải Quan Cho DNCX
Câu Hỏi 69: Mua Nguyên Liệu Theo Hình Thức VAT
Người hỏi: Công ty TNHH Plactics Metal Tai Hing Việt Nam, Nghệ An
Vấn đề: Doanh nghiệp chế xuất mua nguyên liệu trực tiếp cấu thành nên sản phẩm xuất khẩu theo hình thức VAT có phải thực hiện mở tờ khai hải quan nữa không?
Trả lời: Việc lựa chọn làm hay không làm thủ tục hải quan đề nghị Công ty căn cứ quy định tại Điều 74 Thông tư số 38/2015/TT-BTC được sửa đổi, bổ sung tại khoản 45 Điều 1 Thông tư số 121/2025/TT-BTC để thực hiện. Trường hợp hàng hóa thuộc đối tượng DN được lựa chọn không phải làm thủ tục hải quan thì DN không phải mở tờ khai hải quan.
Thuế Suất Thuế GTGT Nông Sản
Câu Hỏi 70: Thuế Suất Áp Dụng Cho Nông Sản
Người hỏi: Nguyễn Văn Phương, Yên Bái
Vấn đề: Thuế suất thuế GTGT áp dụng đối với hàng nông sản, thực phẩm trong các trường hợp: TH 1: Bán cho đối tượng tiêu dùng trực tiếp (Cá nhân tiêu dùng; HKD, cá nhân kinh doanh; Doanh nghiệp, HTX mua về phục vụ tiêu dùng nội bộ, không đưa vào khâu kinh doanh thương mại tiếp theo). TH 2: Bán cho đối tượng mua để kinh doanh thương mại (HKD, cá nhân kinh doanh).
Quy Định Hiện Hành (Đến 31/12/2025)
Theo khoản 2 Điều 9 Luật Thuế GTGT số 48/2025/QH15, sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường, trừ sản phẩm của tổ chức, cá nhân tự sản xuất bán ra, áp dụng thuế suất 5%.
Quy Định Mới (Từ 01/01/2026)
Theo Luật số 149/2025/QH15 sửa đổi khoản 1 Điều 5 Luật Thuế GTGT: "Doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã mua sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường bán cho doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã khác thì không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào."
Kết luận: Từ 01/01/2026, trường hợp doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã mua sản phẩm nông sản chưa chế biến bán cho doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã khác thì không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế GTGT đầu vào, bán cho các đối tượng khác thì thực hiện kê khai, nộp thuế GTGT theo mức thuế suất 5% theo quy định.
Chương 3
Hóa Đơn và Chứng Từ
Phần này tập trung vào các quy định về hóa đơn điện tử, thời điểm lập hóa đơn, hóa đơn khuyến mại, và các vấn đề liên quan đến chứng từ.
Dịch Vụ Logistics và Thời Điểm Lập Hóa Đơn
Câu Hỏi 71: Dịch Vụ Logistics
Người hỏi: Công ty TNHH Tiếp Vận Thực, TP HCM
Vấn đề: Công ty hoạt động trong lĩnh vực logistics. (1) Các dịch vụ phát sinh ở cảng nước ngoài (dịch vụ làm hàng, giao nhận, phí môi giới, phí chứng từ, phí niêm chì, phí xếp dỡ, thuế xuất nhập khẩu ở cảng nước ngoài) mà công ty cung cấp cho khách hàng là các doanh nghiệp Việt Nam có được hưởng thuế suất 0% hay không? (2) Các dịch vụ: Cước vận chuyển quốc tế, phí phát sinh ở cảng có thuộc diện được xuất hóa đơn trong vòng 7 ngày sau khi đối soát hay không? Và có được xuất kèm bảng kê hay không?
Câu 1: Thuế Suất 0%
Theo khoản 1, khoản 3 Điều 9 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và khoản 3, khoản 5 Điều 17 NĐ 181/2025/NĐ-CP, dịch vụ xuất khẩu bao gồm: dịch vụ cung cấp trực tiếp cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài và được tiêu dùng ở ngoài Việt Nam; dịch vụ cung cấp trực tiếp cho tổ chức ở trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu thì áp dụng thuế suất 0%. Đề nghị người nộp thuế căn cứ quy định trên và tình hình kinh doanh thực tế để áp dụng chính sách thuế GTGT.
Câu 2: Thời Điểm Lập Hóa Đơn
Theo điểm b khoản 6, điểm b khoản 7 Điều 1 NĐ 70/2025/NĐ-CP sửa đổi điểm a khoản 4 Điều 9, điểm a khoản 6 Điều 10 NĐ 123/2020/NĐ-CP, đối với các trường hợp bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ với số lượng lớn, phát sinh thường xuyên, cần có thời gian đối soát số liệu (bao gồm dịch vụ logistic), thời điểm lập hóa đơn là thời điểm hoàn thành việc đối soát dữ liệu giữa các bên nhưng chậm nhất không quá ngày 07 của tháng sau tháng phát sinh việc cung cấp dịch vụ hoặc không quá 07 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ quy ước. Được sử dụng bảng kê kèm theo hóa đơn.
Vận Chuyển Hàng Hóa Không Có Hóa Đơn
Câu Hỏi 72: Chi Phí Vận Chuyển
Người hỏi: Đặng Thị Hồng Vân, Thanh Hóa
Vấn đề: Bên em đang vận chuyển hàng từ tỉnh này sang tỉnh khác nhưng bên vận chuyển chưa xuất được hóa đơn để lấy đầu vào để hạch toán vào chi phí, vậy chỉ có bảng kê thanh toán cước vận chuyển chuyển khoản từ công ty thì khoản này có được xem là chi phí hợp lý không?
1
Điều Kiện Chi Phí Được Trừ
Theo Điều 9 NĐ 320/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp được trừ các khoản chi nếu đáp ứng đủ điều kiện: (a) Khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh; (b) Khoản chi có đủ hoá đơn, chứng từ theo quy định; (c) Khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hoá, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên.
2
Trường Hợp Bảng Kê
Đối với các trường hợp mua sản phẩm nông sản, phế liệu, tài sản của hộ gia đình, cá nhân, hàng hóa dịch vụ của cá nhân, hộ kinh doanh có mức doanh thu dưới ngưỡng doanh thu chịu thuế GTGT phải có chứng từ chi trả tiền theo quy định và Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ. Đối với trường hợp giá trị mua hàng hóa, dịch vụ trong ngày của từng hộ, cá nhân từ 05 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt.
3
Kết Luận
Về nguyên tắc doanh nghiệp được tính vào chi phí được trừ đối với khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, có đầy đủ hóa đơn, chứng từ và có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hoá, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên. Trong một số trường hợp doanh nghiệp được lập bảng kê và nếu khoản thanh toán từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên thì phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Đề nghị Công ty căn cứ quy định và tình hình thực tế để đảm bảo có đầy đủ hóa đơn, chứng từ.
Giảm Thuế GTGT Theo Nghị Định 174/2025
Câu Hỏi 73: Tra Cứu Hàng Giảm Thuế
Người hỏi: Công ty TNHH xe Foton Việt Nam, TP HCM
Vấn đề: Cách tra cứu hàng giảm thuế GTGT theo nghị định 174/2025/NĐ-CP khi nhập khẩu như thế nào? Trong phụ lục I, nghị định 174 có đề cập về các sản phẩm kim loại, thì những hàng nhập khẩu có HS code thuộc danh mục HS code liệt kê trong phụ lục sẽ không được giảm thuế phải không? Công ty kinh doanh thương mại phụ tùng ô tô, có nhập phụ tùng ô tô trong đó có nhiều phụ tùng có chất liệu bằng kim loại nhưng mã HS thì không thuộc danh mục được đề cập trong Nghị định 174/2025/NĐ-CP nên sẽ được áp dụng mức thuế suất GTGT 8% phải không?
Trả lời: Ngày 30/6/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 174/2025/NĐ-CP quy định chính sách giảm thuế GTGT theo Nghị quyết số 204/2025/QH15 ngày 17/6/2025 của Quốc hội. Khoản 1 Điều 1 Nghị định quy định giảm thuế GTGT đối với các nhóm hàng hóa, dịch vụ đang áp dụng mức thuế suất 10%, trừ nhóm hàng hóa, dịch vụ: (a) Viễn thông, hoạt động tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, sản phẩm kim loại, sản phẩm khai khoáng (trừ than). Chi tiết tại Phụ lục I; (b) Sản phẩm hàng hóa và dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (trừ xăng). Chi tiết tại Phụ lục II. Việc giảm thuế GTGT được áp dụng thống nhất tại các khâu nhập khẩu, sản xuất, gia công, kinh doanh thương mại.
Để xử lý vướng mắc tại Nghị định số 174/2025/NĐ-CP, căn cứ ý kiến của Cục QLGSCS thuế, phí và lệ phí tại công văn số 1249/CST-GTGT, ngày 20/8/2025, Cục Hải quan đã có công văn số 20215/CHQ-NVTHQ hướng dẫn các Chi cục Hải quan khu vực yêu cầu các đơn vị căn cứ thực tế hàng hóa nhập khẩu của DN, đối chiếu với mô tả tại các Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định số 174/2025/NĐ-CP để hướng dẫn DN thực hiện theo đúng quy định. Đề nghị doanh nghiệp căn cứ công văn số 20215/CHQ-NVTHQ ngày 20/8/2025 của Cục Hải quan để thực hiện.
Mua Hàng Của Cá Nhân Không Kinh Doanh
Câu Hỏi 74: Thuê Cá Nhân Vận Chuyển
Người hỏi: Công ty CP Tập Đoàn Hoa Sen - Chi nhánh TP HCM
Vấn đề: (1) Khi doanh nghiệp thuê các cá nhân không đăng ký kinh doanh cung cấp dịch vụ vận chuyển hàng hóa bằng xe ba gác và có mức doanh thu trên 500 triệu đồng/năm, thì các cá nhân không kinh doanh này có phải liên hệ với cơ quan thuế địa phương để mua hóa đơn và cung cấp hóa đơn này cho đơn vị thuê vận chuyển hay không? Hay được phép lập bảng kê theo mẫu 01/TNDN? Và khi chi trả tiền cho các cá nhân này có phải khấu trừ thuế TNCN 10% hay không? (2) Khi doanh nghiệp thuê các cá nhân có đăng ký kinh doanh cung cấp dịch vụ vận chuyển hàng hóa và có mức doanh thu trên 500 triệu đồng/năm, thì các cá nhân có đăng ký kinh doanh này có phải liên hệ với cơ quan thuế địa phương để mua hóa đơn và cung cấp hóa đơn này cho đơn vị thuê vận chuyển hay không?
Đăng Ký Thuế
Theo Điều 30 Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14, người nộp thuế phải thực hiện đăng ký thuế và được cơ quan thuế cấp mã số thuế trước khi bắt đầu hoạt động sản xuất, kinh doanh hoặc có phát sinh nghĩa vụ với ngân sách nhà nước. Đối tượng đăng ký thuế bao gồm: (a) Doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân thực hiện đăng ký thuế theo cơ chế một cửa liên thông cùng với đăng ký doanh nghiệp, đăng ký hợp tác xã, đăng ký kinh doanh; (b) Tổ chức, cá nhân không thuộc trường hợp nêu trên thực hiện đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế.
Áp Dụng Hóa Đơn Điện Tử
Theo Điều 91 Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 và Điều 13 NĐ 123/2020/NĐ-CP (sửa đổi tại NĐ 70/2025/NĐ-CP), hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thuộc trường hợp quy định tại khoản 5 Điều 51 Luật Quản lý thuế và các trường hợp xác định được doanh thu khi bán hàng hóa, dịch vụ sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh không đáp ứng điều kiện phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã nhưng cần có hóa đơn để giao cho khách hàng thì được cơ quan thuế cấp hóa đơn điện tử có mã theo từng lần phát sinh và phải khai thuế, nộp thuế trước khi cơ quan thuế cấp hóa đơn.
Kết Luận
Cá nhân không thuộc trường hợp phải đăng ký kinh doanh nhưng có phát sinh hoạt động sản xuất, kinh doanh hoặc có phát sinh nghĩa vụ với ngân sách nhà nước thực hiện đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan quản lý thuế. Trường hợp cá nhân kinh doanh không đáp ứng điều kiện phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã nhưng cần có hóa đơn để giao cho khách hàng thì được cấp hóa đơn điện tử có mã theo từng lần phát sinh, trường hợp đáp ứng điều kiện phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã thì thực hiện đăng ký sử dụng theo quy định. Các trường hợp lập bảng kê mẫu số 01/TNDN thực hiện theo quy định tại NĐ 320/2025/NĐ-CP.
Chương 4
Hộ Kinh Doanh và Cá Nhân Kinh Doanh
Phần này tập trung vào các quy định về đăng ký thuế, kê khai thuế, ngưỡng doanh thu, và các vấn đề liên quan đến hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
Bán Sản Phẩm Nông Nghiệp
Câu Hỏi 75: Công Ty Thương Mại Nông Sản
Người hỏi: Công Ty CP Nông Nghiệp Ứng Dụng Công Nghệ Cao Quốc Tế, Nghệ An
Vấn đề: Công ty thương mại đi mua các mặt hàng nông sản (lúa mì, ngô hạt, khô đậu tương, khô dầu hạt cải, ngô ép đùn, rơm khô đóng bánh, ngô cây) từ doanh nghiệp, HKD bán cho doanh nghiệp thứ 3 thì thuộc thuế suất 5% hay thuế suất KCT, và từ 01/01/2026 thì sẽ là mặt hàng KKKNT hay KCT?
Quy Định Hiện Hành
Theo khoản 1 Điều 5 Luật Thuế GTGT số 48/2025/NĐ-CP, sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của tổ chức, cá nhân tự sản xuất, đánh bắt bán ra và ở khâu nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Theo điểm d khoản 2 Điều 9, sản phẩm nông sản chưa chế biến hoặc chỉ qua sơ chế thông thường, trừ sản phẩm của tổ chức, cá nhân tự sản xuất bán ra, áp dụng thuế suất 5%.
Quy Định Mới Từ 01/01/2026
Theo Luật số 149/2025/QH15 sửa đổi khoản 1 Điều 5 Luật Thuế GTGT: "Doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã mua sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường bán cho doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã khác thì không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào."
Kết luận: Từ 01/7/2025, trường hợp Công ty mua các mặt hàng nông sản chưa chế biến thành sản phẩm khác từ doanh nghiệp, hộ kinh doanh, sau đó bán ra (cho doanh nghiệp khác, hộ KD) thì thuộc đối tượng áp dụng thuế suất thuế GTGT 5%. Từ 01/01/2026, khi bán cho doanh nghiệp thì thuộc trường hợp không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế GTGT đầu vào, bán cho HKD, người tiêu dùng thì áp dụng thuế suất 5%.
Sản Phẩm Ống Gió, Ống Hút Khói
Câu Hỏi 76: Giảm Thuế GTGT
Người hỏi: Công ty Hoa Sơn, Thanh Hóa
Vấn đề: Công ty có sản xuất và cung cấp các loại ống gió, ống hút khói (từ tôn), một số người nói mặt hàng nhà mình được giảm thuế GTGT xuống 8% một số lại không nên đang phân vân không rõ mặt hàng của mình có được giảm thuế từ 01/07/2025 không?
Trả lời: Việc giảm thuế GTGT từ 10% xuống 8% từ ngày 01/7/2025 đến hết ngày 31/12/2026 thực hiện theo quy định tại Nghị định số 174/2025/NĐ-CP ngày 30/6/2025 của Chính phủ, theo đó, Nghị định quy định giảm thuế GTGT đối với các nhóm hàng hóa, dịch vụ, trừ nhóm hàng hóa, dịch vụ được chi tiết tại Phụ lục I và Phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định. Quý Doanh nghiệp căn cứ hàng hóa, dịch vụ doanh nghiệp bán ra và danh mục hàng hóa, dịch vụ không được giảm thuế để thực hiện.
Thu Mua Nông Sản Của Nông Dân
Câu Hỏi 77: Cá Nhân Thu Mua Sầu Riêng
Người hỏi: Nga Nguyễn, Đồng Nai
Vấn đề: Tôi là cá nhân đang muốn thu mua nông sản (Trái sầu riêng) của nông dân và bán lại cho vựa thu mua. Vì vậy dòng tiền Ra vào tài khoản cá nhân tôi thường xuyên và lớn. Vậy Theo trường hợp của tôi phải làm sao cho đúng quy định không bị đánh thuế tài khoản cá nhân, tôi sợ bị đánh thuế. Rất mong cơ quan thuế giúp tôi hiểu rõ vấn đề thuế.
01
Đăng Ký Kinh Doanh
Căn cứ vào tình hình hoạt động kinh doanh (dự kiến), Anh/chị nghiên cứu các quy định về Đăng ký kinh doanh (Nghị định 16/2025/NĐ-CP của Chính phủ) và Đăng ký Thuế (Thông tư 86/2024/TT-BTC của Bộ Tài chính) để đăng ký kinh doanh và Đăng ký thuế phù hợp với hình thức kinh doanh của anh chị (Doanh nghiệp hay Hộ Kinh doanh).
02
Nghĩa Vụ Thuế
Đối với nghĩa vụ Thuế, anh/chị căn cứ các quy định của pháp luật thuế (GTGT, TNDN, TNCN...) và quy định về quản lý thuế theo Luật Quản lý Thuế và các văn bản hướng dẫn để thực hiện khai, nộp thuế theo quy định.
03
Hỗ Trợ
Trường hợp gặp khó khăn vướng mắc, Anh/Chị liên hệ trực tiếp với cơ quan thuế thông qua các kênh hỗ trợ NNT: 479 kênh trực tuyến, qua điện thoại, Chatbot, trực tiếp tại các cơ quan thuế.
Thuê Mặt Bằng Kinh Doanh
Câu Hỏi 78: Chủ Nhà Có Phải Đăng Ký HKD?
Người hỏi: Cty TNHH TMDV Ngọc Thảo, Khánh Hòa
Vấn đề: Công ty có dự kiến thuê thêm mặt bằng kinh doanh khoảng 8 triệu/tháng ký hợp đồng 12 tháng từ 01/01/2026. Vậy công ty có bắt buộc chủ nhà phải đăng ký hộ kinh doanh không? Nếu chủ nhà không đăng ký thuế, khai thuế công ty chúng tôi có bị loại chi phí này không?
Đối Với Cá Nhân Cho Thuê
Cá nhân cho thuê mặt bằng xác định có phải đăng ký hộ kinh doanh hay không căn cứ theo quy định tại Điều 82 NĐ 168/2025/NĐ-CP. Hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối và những người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến, kinh doanh lưu động, kinh doanh thời vụ, làm dịch vụ có thu nhập thấp không phải đăng ký hộ kinh doanh, trừ trường hợp kinh doanh các ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Trường hợp có nhu cầu thành lập hộ kinh doanh, các đối tượng này đăng ký hộ kinh doanh theo quy định.
Đối Với Công Ty Thuê
Việc xác định khoản chi phí được trừ và không được trừ khi tính thuế TNDN của Công ty thực hiện theo quy định tại Điều 9, Điều 10 NĐ 320/2025/NĐ-CP ngày 15/12/2025 của Chính phủ.
Kết luận: Trường hợp cá nhân cho thuê mặt bằng đăng ký thành lập hộ kinh doanh thì cá nhân thực hiện đăng ký thuế theo cơ chế một cửa liên thông cùng với đăng ký kinh doanh theo quy định tại NĐ 168/2025/NĐ-CP và TT 68/2025/TT-BTC. Trường hợp cho thuê mặt bằng không đăng ký thành lập hộ kinh doanh thì cá nhân thực hiện đăng ký thuế với cơ quan thuế theo quy định tại TT 86/2024/TT-BTC.
Bán Yến Tinh
Câu Hỏi 79: Sản Phẩm Yến Tinh
Người hỏi: Đoàn Chiến Thắng, TP HCM
Vấn đề: Công ty thu mua yến thô từ các hộ nông dân không kinh doanh, sau khi thu mua Công ty thực hiện nhặt lông, sạn và các tạp chất trong tổ yến thô và phân loại tổ yến ra để bán (Gọi là Yến tinh) cho các doanh nghiệp chế biến các sản phẩm từ Tổ Yến. Theo Luật Thuế GTGT Luật số 149/2025/QH15 thì sản phẩm Yến tinh bán ra có chịu thuế không?
Quy Định Hiện Hành
Theo quy định hiện hành, sản phẩm chăn nuôi chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của tổ chức, cá nhân trực tiếp sản xuất bán ra thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT; khi thực hiện mua bán ở khâu trung gian thương mại thuộc đối tượng áp dụng thuế suất thuế GTGT 5%.
Quy Định Mới Từ 01/01/2026
Theo Luật số 149/2025/QH15 sửa đổi khoản 1 Điều 5 Luật Thuế GTGT: "Doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã mua sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường bán cho doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã khác thì không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào."
Kết Luận
Từ ngày 01/01/2026, về nguyên tắc sản phẩm chăn nuôi chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của tổ chức, cá nhân trực tiếp sản xuất bán ra thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT; khi thực hiện mua bán ở khâu trung gian thương mại thuộc trường hợp không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế GTGT đầu vào; khi bán cho người tiêu dùng cuối cùng thuộc đối tượng áp dụng thuế suất thuế GTGT 5%.
Hiện nay, nội dung quy định chi tiết Luật số 149/2025/QH15 đang được Bộ Tài chính xây dựng tại dự án Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 181/2025/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành Luật Thuế GTGT để trình Chính phủ ban hành có hiệu lực từ ngày 01/01/2026.
Hàng Khuyến Mại
Câu Hỏi 80: Hóa Đơn Hàng Khuyến Mại
Người hỏi: Công ty TNHH HBT Nha Trang, Khánh Hòa
Vấn đề: Công ty bán hàng bánh kẹo, thực phẩm bổ sung. Khi mua hàng, được bên bán cho hưởng chính sách tặng hàng khuyến mại, hàng trưng bày. Bên bán xuất hóa đơn hàng khuyến mại, hàng trưng bày không có đơn giá, thành tiền chỉ có số lượng. Vậy khi công ty nhận hàng khuyến mại này, thì có được xem là Thu nhập khác không? Vì Công ty dùng hàng khuyến mại, trưng bày này để xuất lại cho khách hàng. Vậy khi xuất lại cho khách hàng thì có phải ghi đơn giá, thành tiền và tính thuế GTGT không?
1
Giá Tính Thuế Hàng Khuyến Mại
Căn cứ khoản 2 Điều 6 NĐ 181/2025/NĐ-CP, đối với hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại theo quy định của pháp luật về thương mại, giá tính thuế được xác định bằng không (0), trừ trường hợp bán hàng, cung cấp dịch vụ với giá thấp hơn giá bán trước đó (khuyến mại bằng hình thức giảm giá). Các hình thức khuyến mại có giá tính thuế bằng không (0) bao gồm: Đưa hàng mẫu, cung cấp dịch vụ mẫu để khách hàng dùng thử không phải trả tiền; Tặng hàng hóa, cung cấp dịch vụ không thu tiền; Bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ có kèm theo phiếu mua hàng hóa, phiếu sử dụng dịch vụ; và các hình thức khác.
2
Nguyên Tắc Lập Hóa Đơn
Căn cứ điểm a khoản 3 Điều 1 NĐ 70/2025/NĐ-CP sửa đổi khoản 1 Điều 4 NĐ 123/2020/NĐ-CP, khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, người bán phải lập hóa đơn để giao cho người mua (bao gồm cả các trường hợp hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu). Hóa đơn phải ghi đầy đủ nội dung theo quy định tại Điều 10 NĐ 123/2020/NĐ-CP.
3
Kết Luận
Khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, người bán phải lập hóa đơn để giao cho người mua (bao gồm cả các trường hợp hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu). Về nội dung của hoá đơn, đề nghị thực hiện theo quy định tại Điều 10 NĐ 123/2020/NĐ-CP.
Chương 5
Hải Quan và Xuất Nhập Khẩu
Phần này tập trung vào các quy định về thủ tục hải quan, doanh nghiệp chế xuất, hoàn thuế xuất nhập khẩu, và các vấn đề liên quan đến xuất nhập khẩu hàng hóa.
Thời Điểm Lập Hóa Đơn Cho DNCX
Câu Hỏi 81: Bán Hàng Cho DNCX
Người hỏi: Bà Vũ Thị Gấm, Hải Phòng
Vấn đề: Vướng mắc về thời điểm lập hóa đơn GTGT đối với doanh nghiệp nội địa bán hàng cho DNCX. Căn cứ khoản 1, khoản 2 Điều 9 NĐ 123 (được sửa đổi, bổ sung tại NĐ 70), thời điểm lập hóa đơn khi bán hàng hóa là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phụ thuộc vào việc đã thu tiền hay chưa. Đối với hàng hóa xuất khẩu ra nước ngoài, thời điểm lập hóa đơn do người bán tự xác định nhưng không được muộn hơn ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan. Vậy, trong trường hợp doanh nghiệp nội địa bán hàng hóa cho doanh nghiệp chế xuất, doanh nghiệp có được phép lập hóa đơn GTGT trước thời điểm mở tờ khai hải quan hay không?
Trả lời: Căn cứ khoản 1 Điều 9 NĐ 123/2020/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung tại NĐ 70/2025/NĐ-CP), thời điểm lập hóa đơn đối với bán hàng hóa là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền. Đối với xuất khẩu hàng hóa (bao gồm cả gia công xuất khẩu), thời điểm lập hóa đơn thương mại điện tử, hóa đơn giá trị gia tăng điện tử hoặc hóa đơn bán hàng điện tử do người bán tự xác định nhưng chậm nhất không quá ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan theo quy định pháp luật về hải quan.
Đối với hoạt động doanh nghiệp nội địa bán hàng hóa cho tổ chức trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan được xác định là hoạt động xuất khẩu hàng hóa, phải thực hiện thủ tục hải quan theo quy định của pháp luật hải quan. Do đó, đối với xuất khẩu hàng hóa (bao gồm cả gia công xuất khẩu), thời điểm lập hóa đơn do người bán tự xác định nhưng chậm nhất không quá ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan.
Tiêu Hủy Máy Móc Thiết Bị
Câu Hỏi 82: Nâng Cấp Máy Móc DNCX
Người hỏi: Công ty TNHH Sunwoda Việt Nam, Bắc Ninh
Vấn đề: Công ty là DNCX, năm 2024 nhập khẩu máy móc về theo diện miễn thuế loại hình E13. Hiện tại có kế hoạch nâng cấp máy móc này bằng cách nhập linh kiện mới về thêm vào, hoặc thay thế cho linh kiện trong máy. (1) Nếu linh kiện cũ vẫn có thể tận dụng được thì nên theo dõi như nào về mặt hải quan và thuế? (2) Việc thay thế linh kiện mới và cũ có thể không tương ứng 1:1 (có thể là 1 đổi nhiều, nhiều đổi 1, hoặc bỏ linh kiện cũ mà không thay mới). Trường hợp không khớp 1:1 này thì phải báo cáo hải quan như thế nào? (3) Sau khi cải tạo xong thì cần nâng cấp tài sản cũ và linh kiện cũ được theo dõi như nào?
Trả lời: Căn cứ các quy định tại Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13, NĐ 134/2016/NĐ-CP, NĐ 35/2022/NĐ-CP, NĐ 08/2015/NĐ-CP được sửa đổi tại NĐ 167/2025/NĐ-CP. Do nội dung thông tin doanh nghiệp cung cấp không cụ thể, không có hồ sơ kèm theo nên đề nghị đơn vị nghiên cứu các quy định nêu trên. Trường hợp phát sinh vướng mắc liên hệ với cơ quan hải quan nơi đăng ký tờ khai hải quan để được hướng dẫn thực hiện.
Thuê Mặt Bằng Văn Phòng
Câu Hỏi 83: Đăng Ký Thuế Cho Thuê Tài Sản
Người hỏi: Công ty TNHH TMDV Ngọc Thảo, Khánh Hòa
Vấn đề: Công ty có dự kiến thuê thêm mặt bằng kinh doanh khoảng 8 triệu/tháng ký hợp đồng 12 tháng từ 01/01/2026. Vậy công ty có bắt buộc chủ nhà phải đăng ký hộ kinh doanh không? Nếu chủ nhà không đăng ký thuế, khai thuế công ty chúng tôi có bị loại chi phí này không?
Đối Với Cá Nhân Cho Thuê
Cá nhân cho thuê mặt bằng xác định có phải đăng ký hộ kinh doanh hay không căn cứ theo quy định tại Điều 82 NĐ 168/2025/NĐ-CP. Trường hợp cá nhân cho thuê mặt bằng đăng ký thành lập hộ kinh doanh thì cá nhân thực hiện đăng ký thuế theo cơ chế một cửa liên thông cùng với đăng ký kinh doanh. Trường hợp cho thuê mặt bằng không đăng ký thành lập hộ kinh doanh thì cá nhân thực hiện đăng ký thuế với cơ quan thuế theo quy định tại TT 86/2024/TT-BTC.
Đối Với Công Ty Thuê
Việc xác định khoản chi phí được trừ và không được trừ khi tính thuế TNDN của Công ty thực hiện theo quy định tại Điều 9, Điều 10 NĐ 320/2025/NĐ-CP ngày 15/12/2025 của Chính phủ.
Chi Phí Nhiều Hóa Đơn Khác Nhau
Câu Hỏi 84: Thanh Toán Nhiều Hóa Đơn Cùng Lúc
Người hỏi: Nga Nguyễn, Nam Định
Vấn đề: Theo khoản c Điều 9 NĐ 320 "c) Khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên" thì sẽ được tính là Các khoản chi được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế. Nếu công ty có nhiều hóa đơn khác nhau, khác ngày, khác nhà cung cấp, NLĐ làm đề nghị thanh toán bằng tiền mặt trong 1 lần có giá trị thanh toán trên 5 triệu thì các hóa đơn này có được xem là chi phí hợp lý được khấu trừ khi tính thuế GTGT và TNDN không?
Trả lời: Tại điểm c khoản 1 Điều 9 NĐ 320/2025/NĐ-CP quy định: "c) Khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên. Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thực hiện theo quy định của các văn bản pháp luật về thuế giá trị gia tăng."
Theo quy định nêu trên thì doanh nghiệp có các khoản chi từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì được xác định là khoản chi được trừ khi tính thuế TNDN. Trường hợp doanh nghiệp có khoản chi thanh toán tiền lương, tiền công trả cho người lao động liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp và các khoản thanh toán này được thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định của các văn bản pháp luật về thuế giá trị gia tăng thì khoản thanh toán tiền lương, tiền công trên được xác định là khoản chi phí được trừ khi tính thuế TNDN trong kỳ.
Nhập Khẩu Tại Chỗ
Câu Hỏi 85: Nhận Hàng Từ DN Khác
Người hỏi: Công ty TNHH Estec Phú Thọ, Phú Thọ
Vấn đề: Công ty thường xuyên nhập khẩu các lô hàng nguyên vật liệu phục vụ sản xuất xuất khẩu 3 bên: Công ty A (bên bán) là thương nhân nước ngoài tại Hàn Quốc, Công ty B (bên nhận gia công cho cty A, được A chỉ định giao hàng cho công ty tôi), A có đầu tư vào B. Cả công ty B và công ty tôi đều là doanh nghiệp FDI, không phải doanh nghiệp chế xuất. Từ năm 2021, Công ty B mở tờ khai xuất E52, công ty tôi mở tờ khai nhập khẩu tại chỗ loại hình A12. Đến 01/07/2025, Điều 47a Luật số 90/2025/QH15 có hiệu lực. Vậy nếu công ty tôi nhận thẳng hàng từ công ty B thì có thể mở tờ khai nhập khẩu tại chỗ theo loại hình E31 hay không?
Trả lời: Căn cứ hướng dẫn tại STT 30 Bảng giải đáp vướng mắc NĐ 18/2021/NĐ-CP ban hành kèm theo công văn số 5529/TCHQ-TXNK ngày 24/11/2021 của Tổng cục Hải quan (nay là Cục Hải quan) thì khi nhập khẩu tại chỗ hàng hóa từ doanh nghiệp khác trong nội địa để sản xuất hàng xuất khẩu, doanh nghiệp khai mã loại hình A11, A12. Theo đó, đề nghị Công ty nghiên cứu hướng dẫn tại công văn số 5529/TCHQ-TXNK nêu trên và đối chiếu với thực tế hoạt động phát sinh tại Công ty để thực hiện đúng quy định.
Chương 6
Thuế Thu Nhập Cá Nhân (TNCN)
Phần này tập trung vào các quy định về khấu trừ thuế TNCN, thu nhập từ kinh doanh, người lao động nước ngoài, và các vấn đề liên quan đến thuế TNCN.
Tiền Thưởng Tết
Câu Hỏi 86: Khấu Trừ Thuế TNCN Tiền Thưởng
Người hỏi: Nguyễn Thị Ngọc My, TP HCM
Vấn đề: Hiện công ty có chi lương cho các nhân viên đã chi xong vào ngày 25.12.2025 (đã tính thuế TNCN trên bảng lương tháng 12.2025). Sau đó ngày 28.12.2025 công ty có chi thưởng 500k cho mỗi người (thưởng tết). Công ty có tạm khấu trừ toàn bộ theo bậc 5% thuế TNCN -> mỗi người nhận được 475k. Liệu việc tạm khấu trừ như này có đúng quy định không?
1
Thời Điểm Xác Định Thu Nhập
Tại Điều 11 Luật thuế thu nhập cá nhân số 04 quy định: "Thời điểm xác định thu nhập chịu thuế từ tiền lương, tiền công là thời điểm tổ chức, cá nhân trả thu nhập cho đối tượng nộp thuế hoặc thời điểm đối tượng nộp thuế nhận được thu nhập".
2
Khấu Trừ Thuế
Tại Điều 25 TT 111/2013/TT-BTC quy định: "Đối với cá nhân cư trú ký hợp đồng lao động từ ba (03) tháng trở lên thì tổ chức, cá nhân trả thu nhập thực hiện khấu trừ thuế theo Biểu thuế lũy tiến từng phần, kể cả trường hợp cá nhân ký hợp đồng từ ba (03) tháng trở lên tại nhiều nơi."
3
Kết Luận
Khi tổ chức trả thu nhập chi trả tiền thưởng cho người lao động thì tổ chức trả thu nhập thực hiện khấu trừ thuế TNCN tại thời điểm chi trả thu nhập hoặc thời điểm người nộp thuế nhận được thu nhập. Đối với cá nhân là cá nhân cư trú ký hợp đồng lao động từ ba (03) tháng trở lên thì tổ chức, cá nhân trả thu nhập thực hiện khấu trừ thuế theo Biểu thuế lũy tiến từng phần đối với khoản tiền thưởng này. Theo đó, tổ chức trả thu nhập có trách nhiệm tổng hợp khoản tiền thưởng vào thu nhập chịu thuế của tháng 12 và xác định số thuế TNCN phải khấu trừ theo Biểu thuế lũy tiến từng phần trên tổng thu nhập chịu thuế trong tháng.
Phân Bón Từ Chất Thải Chăn Nuôi
Câu Hỏi 87: Hỗn Hợp Chất Thải Vịt
Người hỏi: Công Ty TNHH Nông Nghiệp Bình An Phát, Đồng Nai
Vấn đề: Công ty sản xuất kinh doanh vịt con giống. Trong quá trình chăn nuôi có phát sinh doanh thu bán hỗn hợp chất thải của vịt bao gồm: chất thải sinh học của vịt (phân và nước tiểu) và vỏ trấu. Theo luật thuế GTGT 2024 phân bón trở lại thuộc đối tượng chịu thuế GTGT thuế suất 5%. Theo chúng tôi được biết hỗn hợp chất thải chăn nuôi vịt của chúng tôi chưa phải là phân bón, vì không thể bón trực tiếp cho cây trồng mà còn phải qua giai đoạn xử lý, chế biến (thêm hóa chất, lên men,...). Vậy hỗn hợp phân này có phải áp dụng mức thuế suất 5% hay không?
Trả lời: Theo quy định tại khoản 1 Điều 19 NĐ 181/2025/NĐ-CP, mức thuế suất 5% áp dụng đối với phân bón, quặng để sản xuất phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và chất kích thích tăng trưởng vật nuôi theo quy định của pháp luật. Trong đó: quặng để sản xuất phân bón là các quặng làm nguyên liệu để sản xuất phân bón như quặng Apatít dùng để sản xuất các loại phân bón chứa lân, đất bùn làm phân vi sinh; thuốc bảo vệ thực vật thực hiện theo quy định của pháp luật về bảo vệ và kiểm dịch thực vật.
Căn cứ quy định nêu trên, trường hợp hỗn hợp chất thải chăn nuôi vịt của Công ty chưa phải là phân bón thì không thuộc trường hợp áp dụng mức thuế suất thuế GTGT 5%.
Bảo Hiểm Cho Người Lao Động Nước Ngoài
Câu Hỏi 88: Phí Bảo Hiểm Từ DN Nước Ngoài
Người hỏi: Công ty TNHH LS Vina, Hải Phòng
Vấn đề: Công ty có mua bảo hiểm tai nạn và bảo hiểm sức khỏe cho người lao động nước ngoài làm việc tại công ty. Bảo hiểm được mua từ doanh nghiệp bảo hiểm ngoài Việt Nam. Trên hợp đồng bảo hiểm, hóa đơn/chứng từ phí bảo hiểm không xuất cho công ty mà xuất trực tiếp cho cá nhân người lao động. Xin hỏi: Khoản phí bảo hiểm nêu trên có được xác định là thu nhập chịu thuế TNCN của người lao động nước ngoài hay không?
Quy Định
Căn cứ quy định tại tiết đ.2, điểm đ, khoản 2 Điều 2 TT 111/2013/TT-BTC (được sửa đổi tại khoản 3 Điều 11 TT 92/2015/TT-BTC), các khoản lợi ích bằng tiền hoặc không bằng tiền ngoài tiền lương, tiền công do người sử dụng lao động trả mà người nộp thuế được hưởng dưới mọi hình thức bao gồm: Khoản tiền do người sử dụng lao động mua bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm không bắt buộc khác có tích lũy về phí bảo hiểm; mua bảo hiểm hưu trí tự nguyện hoặc đóng góp Quỹ hưu trí tự nguyện cho người lao động.
Kết Luận
Trường hợp người sử dụng lao động mua cho người lao động sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc không có tích lũy về phí bảo hiểm (kể cả trường hợp mua bảo hiểm của các doanh nghiệp bảo hiểm không thành lập và hoạt động theo pháp luật Việt Nam được phép bán bảo hiểm tại Việt Nam) thì khoản tiền phí mua sản phẩm bảo hiểm này không tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân của người lao động. Do đó, khoản tiền công ty mua bảo hiểm tai nạn, bảo hiểm sức khỏe cho người lao động nước ngoài có tính chất là bảo hiểm không bắt buộc không có tịch lũy về phí bảo hiểm từ công ty bảo hiểm không thành lập và hoạt động theo pháp luật Việt Nam được phép bán bảo hiểm tại Việt Nam thì khoản thu nhập từ phí bảo hiểm mà người lao động nhận được không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN.
Tiền Lương Trên 5 Triệu Đồng
Câu Hỏi 89: Chi Tiền Lương Bằng Tiền Mặt
Người hỏi: Công ty TNHH Tỷ Xuân, Vĩnh Long
Vấn đề: Khoản tiền lương cho người lao động trên 5 triệu đồng chi bằng tiền mặt có được tính là chi phí hợp lệ được trừ khi tính thuế TNDN không?
Trả lời: Tại điểm c khoản 1 Điều 9 NĐ 320/2025/NĐ-CP quy định: "c) Khoản chi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ và các khoản thanh toán khác từng lần có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên. Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thực hiện theo quy định của các văn bản pháp luật về thuế giá trị gia tăng."
Theo quy định nêu trên thì doanh nghiệp có các khoản chi từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì được xác định là khoản chi được trừ khi tính thuế TNDN. Trường hợp doanh nghiệp có khoản chi thanh toán tiền lương, tiền công trả cho người lao động liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp và các khoản thanh toán này được thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định của các văn bản pháp luật về thuế giá trị gia tăng thì khoản thanh toán tiền lương, tiền công trên được xác định là khoản chi phí được trừ khi tính thuế TNDN trong kỳ.
Thời Điểm Lập Hóa Đơn DNCX
Câu Hỏi 90: Bán Hàng Cho DNCX
Người hỏi: Bà Vũ Thị Gấm, Hải Phòng
Vấn đề: Vướng mắc về thời điểm lập hóa đơn GTGT đối với doanh nghiệp nội địa bán hàng cho DNCX. Trong trường hợp doanh nghiệp nội địa bán hàng hóa cho doanh nghiệp chế xuất, doanh nghiệp có được phép lập hóa đơn GTGT trước thời điểm mở tờ khai hải quan hay không?
Trả lời: Căn cứ khoản 1 Điều 9 NĐ 123/2020/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung tại NĐ 70/2025/NĐ-CP), thời điểm lập hóa đơn đối với bán hàng hóa là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền. Đối với xuất khẩu hàng hóa (bao gồm cả gia công xuất khẩu), thời điểm lập hóa đơn do người bán tự xác định nhưng chậm nhất không quá ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan.
Đối với hoạt động doanh nghiệp nội địa bán hàng hóa cho tổ chức trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan được xác định là hoạt động xuất khẩu hàng hóa, phải thực hiện thủ tục hải quan theo quy định của pháp luật hải quan. Do đó, đối với xuất khẩu hàng hóa (bao gồm cả gia công xuất khẩu), thời điểm lập hóa đơn do người bán tự xác định nhưng chậm nhất không quá ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan.
Phân Luồng Tờ Khai Hải Quan
Câu Hỏi 91: Số Lần Phạt Hành Chính
Người hỏi: Công ty TNHH Vận Tải KAF, TP HCM
Vấn đề: Công ty bị phạt hành chính trong lĩnh vực Hải quan bao nhiêu lần thì bị chuyển luồng tờ khai? Số lần phạt đó mỗi năm sẽ được reset lại hay là cộng dồn theo thời gian. Có qui định cụ thể nào hay không?
Trả lời: Cơ quan Hải quan thực hiện đánh giá tuân thủ, phân loại mức độ rủi ro đối với người khai hải quan theo quy định tại Thông tư 81/2019/TT-BTC. Trường hợp doanh nghiệp vi phạm, tùy theo tần suất, tính chất, mức độ vi phạm, hệ thống hải quan tự động đánh giá theo các mức độ tuân thủ khác nhau, phân loại mức độ rủi ro khác nhau làm căn cứ phân luồng kiểm tra theo từng mức độ rủi ro. Đề nghị DN tham khảo Thông tư 81/2019/TT-BTC.
Tra Cứu Thuế Sử Dụng Đất
Câu Hỏi 92: Nộp Thuế Sử Dụng Đất Phi Nông Nghiệp
Người hỏi: Nguyễn Vân Anh, Phú Thọ
Vấn đề: Gia đình tôi có diện tích đất ở và đất trồng cây lâu năm trên cùng một mảnh đất được mua lại từ năm 2021. Hiện nay chúng tôi nhận được thông báo của tổ trưởng tổ dân phố về việc phải nộp thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, tôi đã tra cứu nghĩa vụ thuế trên ứng dụng Etax nhưng không có kết quả số thuế phải nộp. Vậy chúng tôi cần làm gì để biết số thuế phải nộp và có thể nộp thuế online theo cách nào?
Trả lời: Anh chị vui lòng cung cấp thông tin Mã số thuế và số điện thoại đến email Nhóm hỗ trợ Thuế điện tử của Cục Thuế (nhomhttdt@gdt.gov.vn) để được kiểm tra và hỗ trợ cụ thể.
Tiêu Hủy Máy Móc Thiết Bị Nhập Khẩu
Câu Hỏi 93: Tờ Khai Nhập Khẩu Cũ
Người hỏi: Công ty TNHH Terumo Việt Nam, Hà Nội
Vấn đề: Căn cứ điểm d khoản 2 Điều 18 Luật Hải quan 2014: "Người khai hải quan có trách nhiệm lưu giữ hồ sơ hải quan đối với hàng hóa đã được thông quan trong thời hạn 05 năm kể từ ngày đăng ký tờ khai hải quan, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác". Khi thực hiện tiêu hủy máy móc, thiết bị nhập khẩu đã đưa vào sử dụng trên 05 năm, thì DN có bắt buộc phải xuất trình tờ khai nhập khẩu cho Hải quan hay không? Thực tế, các tờ khai nhập khẩu trước đây được khai báo bằng tờ khai giấy, việc lưu giữ và tra cứu lại rất khó khăn.
Trả lời: Căn cứ điểm khoản 1, điểm c khoản 2 Điều 79 TT 38/2015/TT-BTC được sửa đổi bổ sung tại khoản 55 Điều 1 TT 39/2018/TT-BTC được sửa đổi bổ sung tại khoản 50 Điều 1 TT 121/2025/TT-BTC (có hiệu lực từ ngày 01/02/2026), DNCX được thanh lý hàng hóa nhập khẩu bao gồm: máy móc, thiết bị, phương tiện vận chuyển, nguyên liệu, vật tư và các hàng hóa nhập khẩu khác thuộc sở hữu của doanh nghiệp theo các hình thức: xuất khẩu, bán, biếu, tặng, tiêu hủy tại Việt Nam. Trường hợp tiêu hủy thực hiện theo quy định tại điểm d Điều 64 Thông tư này.
Căn cứ điểm d khoản 3 Điều 64 TT 38/2015/TT-BTC được sửa đổi bổ sung, tổ chức, cá nhân có văn bản gửi Chi cục Hải quan nơi nhập khẩu nguyên liệu, vật tư phương án sơ hủy, tiêu hủy nguyên liệu, vật tư, máy móc, thiết bị, phế liệu, phế phẩm, trong đó nêu rõ hình thức, địa điểm tiêu hủy. Cơ quan hải quan giám sát việc tiêu hủy theo nguyên tắc quản lý rủi ro dựa trên đánh giá quá trình tuân thủ pháp luật của tổ chức, cá nhân. Cơ quan hải quan thực hiện giám sát trực tiếp việc tiêu hủy trừ trường hợp nguyên liệu, vật tư, máy móc, thiết bị tiêu hủy có trị giá dưới 1.000.000 đồng hoặc số tiền thuế dưới 50.000 đồng.
Do Công ty chưa cung cấp hồ sơ cụ thể nên Cục Hải quan chưa đủ cơ sở trả lời. Đề nghị Công ty căn cứ các quy định nêu trên để thực hiện thủ tục hải quan đối với trường hợp thanh lý hàng hóa là máy móc, thiết bị theo hình thức tiêu hủy của DNCX theo đúng quy định. Trường hợp vướng mắc thì Công ty liên hệ với Chi cục Hải quan nơi quản lý để được hướng dẫn.
Chương 7
Các Vấn Đề Khác
Phần này tập trung vào các vấn đề khác liên quan đến thuế và hải quan, bao gồm mua hàng không có hóa đơn, cho thuê tài sản, sàn thương mại điện tử, và các quy định đặc thù khác.
Mua Hàng Không Có Hóa Đơn
Câu Hỏi 94: Thu Mua Rong Biển, Tổ Yến Thô
Người hỏi: Công ty CP DT Food, Khánh Hòa
Vấn đề: Công ty có thu mua rong biển, tổ yến thô từ các hộ dân không có hóa đơn, ngoài bảng kê 01/TNDN, doanh nghiệp có bắt buộc phải cung cấp thêm các bằng chứng về số định danh (CCCD) hay xác nhận của chính quyền địa phương để được đưa vào chi phí hợp lý không?
1
Quy Định Về Chi Phí Được Trừ
Tại Điều 4 TT 96/2015/TT-BTC sửa đổi Điều 6 TT 78/2014/TT-BTC, doanh nghiệp được trừ mọi khoản chi nếu đáp ứng đủ các điều kiện: (a) Khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh; (b) Khoản chi có đủ hoá đơn, chứng từ hợp pháp; (c) Khoản chi nếu có hoá đơn mua hàng hoá, dịch vụ từng lần có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên khi thanh toán phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
2
Trường Hợp Không Có Hóa Đơn
Chi phí của doanh nghiệp mua hàng hóa, dịch vụ (không có hóa đơn, được phép lập Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ mua vào theo mẫu số 01/TNDN) nhưng không lập Bảng kê kèm theo chứng từ thanh toán cho người bán hàng, cung cấp dịch vụ trong các trường hợp: Mua hàng hóa là nông, lâm, thủy sản của người sản xuất, đánh bắt trực tiếp bán ra; Mua sản phẩm thủ công; Mua phế liệu của người trực tiếp thu nhặt; Mua tài sản, dịch vụ của hộ, cá nhân không kinh doanh trực tiếp bán ra; Mua hàng hóa, dịch vụ của cá nhân, hộ kinh doanh có mức doanh thu dưới ngưỡng doanh thu chịu thuế GTGT (100 triệu đồng/năm).
3
Bảng Kê Thu Mua
Bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ do người đại diện theo pháp luật hoặc người được ủy quyền của doanh nghiệp ký và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực. Doanh nghiệp mua hàng hóa, dịch vụ được phép lập Bảng kê và được tính vào chi phí được trừ. Các khoản chi phí này không bắt buộc phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Tại mẫu số 01/TNDN kèm theo TT 78/2014/TT-BTC có tiêu chí số CMT nhân dân của người bán.
4
Kết Luận
Công ty mua hàng hóa, dịch vụ từ các hộ dân không có hóa đơn, thì phải kê khai theo mẫu bảng kê số 01/TNDN, trong đó cung cấp số CMT nhân dân (CCCD) của người bán để được tính vào chi phí được trừ theo quy định tại TT 96/2015/TT-BTC. Từ kỳ tính thuế năm 2025, áp dụng theo quy định tại Luật thuế TNDN số 67/2025/QH15 và NĐ 320/2025/NĐ-CP.
Máy Xới Đất Nông Nghiệp
Câu Hỏi 95: Thuế VAT Máy Nông Nghiệp
Người hỏi: Mr Tuyến, Ninh Bình
Vấn đề: DN làm thủ tục nhập khẩu máy phục vụ nông nghiệp: Máy xới đất. Theo luật thuế VAT máy nông nghiệp được hưởng VAT 5%, được liệt kê định danh tại NĐ 181 hướng dẫn thực hiện luật thuế VAT. Tuy nhiên mặt hàng Máy xới đất không có định danh trong biểu thuế XNK. Khi khai báo phải tách ra làm 2 bộ phận: Máy kéo nông nghiệp và giàn xới (hoạt động phụ thuộc vào lực của máy kéo). Xin hỏi VAT của mặt hàng trên áp dụng thế nào cho đúng quy định?
Trả lời: Căn cứ khoản 6 Điều 19 NĐ 181/2025/NĐ-CP, tàu khai thác thủy sản tại vùng biển; máy móc, thiết bị chuyên dùng phục vụ cho sản xuất nông nghiệp áp dụng thuế suất 5%. Trong đó, máy móc, thiết bị chuyên dùng phục vụ cho sản xuất nông nghiệp bao gồm: máy cày; máy bừa; máy phay; máy rạch hàng; máy bạt gốc; thiết bị san phẳng đồng ruộng; máy gieo hạt; máy cấy; máy trồng mía; hệ thống máy sản xuất mạ thảm; máy xới, máy vun luống, máy vãi, rắc phân, bón phân; máy, bình phun thuốc bảo vệ thực vật; máy thu hoạch lúa, ngô, mía, cà phê, bông; máy thu hoạch củ, quả, rễ; máy đốn chè, máy hái chè; máy tuốt đập lúa; máy bóc bẹ tẽ hạt ngô; máy tẽ ngô; máy đập đậu tương; máy bóc vỏ lạc; xát vỏ cà phê; máy thiết bị sơ chế cà phê, thóc ướt; máy sấy nông sản (lúa, ngô, cà phê, tiêu, điều...), thủy sản; máy thu gom, bốc mía, lúa, rơm rạ trên đồng; máy ấp, nở trứng gia cầm; máy thu hoạch cỏ, máy đóng kiện rơm, cỏ; máy vắt sữa và các loại máy chuyên dùng khác.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính hướng dẫn các loại máy chuyên dùng khác phục vụ cho sản xuất nông nghiệp thuộc đối tượng áp dụng mức thuế suất 5% theo quy định tại khoản này. Đề nghị người nộp thuế căn cứ quy định trên để áp dụng thuế suất thuế GTGT theo quy định. Trường hợp các loại máy chuyên dùng khác phục vụ cho sản xuất nông nghiệp chưa được quy định tại pháp luật thuế GTGT thì Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính hướng dẫn các loại máy này thuộc đối tượng áp dụng mức thuế suất 5% theo quy định.
Nâng Cấp Máy Móc DNCX
Câu Hỏi 96: Thay Thế Linh Kiện Máy Móc
Người hỏi: Công ty TNHH Sunwoda Việt Nam, Bắc Ninh
Vấn đề: Công ty là DNCX, năm 2024 nhập khẩu máy móc về theo diện miễn thuế loại hình E13. Hiện tại có kế hoạch nâng cấp máy móc này bằng cách nhập linh kiện mới về thêm vào, hoặc thay thế cho linh kiện trong máy. (1) Nếu linh kiện cũ vẫn có thể tận dụng được thì nên theo dõi như nào về mặt hải quan và thuế? (2) Việc thay thế linh kiện mới và cũ có thể không tương ứng 1:1. Trường hợp không khớp 1:1 này thì phải báo cáo hải quan như thế nào? (3) Sau khi cải tạo xong thì cần nâng cấp tài sản cũ và linh kiện cũ được theo dõi như nào?
Trả lời: Căn cứ các quy định tại khoản 4 Điều 2, khoản 1 Điều 4, khoản 11 Điều 16 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13; khoản 20 Điều 5 Luật Thuế GTGT số 48/2025/QH15; Điều 14 NĐ 134/2016/NĐ-CP; khoản 3 Điều 26 NĐ 35/2022/NĐ-CP; khoản 5 Điều 25 NĐ 08/2015/NĐ-CP được sửa đổi tại khoản 12 Điều 1 NĐ 167/2025/NĐ-CP. Do nội dung thông tin doanh nghiệp cung cấp không cụ thể, không có hồ sơ kèm theo nên đề nghị đơn vị nghiên cứu các quy định nêu trên. Trường hợp phát sinh vướng mắc liên hệ với cơ quan hải quan nơi đăng ký tờ khai hải quan để được hướng dẫn thực hiện.
Cho Thuê Mặt Bằng Không Dùng Đến
Câu Hỏi 97: Đăng Ký Thuế Cho Thuê Tài Sản
Người hỏi: Nguyễn Hữu Tuấn, Hà Nội
Vấn đề: Tôi có phần mặt bằng không dùng đến, nên cho thuê là kho để đồ. Tôi không phải kinh doanh bất động sản. Không mua bất động sản để kinh doanh cho thuê, cũng không đi thuê bất động sản để cho thuê lại. Vậy tôi chỉ cần mở mã số thuế cho thuê tài sản thôi, hay phải mở cả hộ kinh doanh?
Quyền Thành Lập Hộ Kinh Doanh
Trường hợp của bạn xác định có phải đăng ký hộ kinh doanh hay không căn cứ theo quy định tại Điều 82 NĐ 168/2025/NĐ-CP. Hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối và những người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến, kinh doanh lưu động, kinh doanh thời vụ, làm dịch vụ có thu nhập thấp không phải đăng ký hộ kinh doanh, trừ trường hợp kinh doanh các ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Trường hợp có nhu cầu thành lập hộ kinh doanh, các đối tượng này đăng ký hộ kinh doanh theo quy định.
Đăng Ký Thuế
Trường hợp bạn đăng ký thành lập hộ kinh doanh thì bạn thực hiện đăng ký thuế thông qua cơ chế một cửa liên thông với cơ quan đăng ký kinh doanh theo quy định tại NĐ 168/2025/NĐ-CP và TT 68/2025/TT-BTC. Trường hợp bạn không đăng ký thành lập hộ kinh doanh thì bạn thực hiện đăng ký thuế với cơ quan thuế theo quy định tại TT 86/2024/TT-BTC.
Kinh Doanh Thương Mại Nguyên Liệu Thức Ăn Chăn Nuôi
Câu Hỏi 98: Thuế Suất Thuế GTGT
Người hỏi: Công ty CP Nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao quốc tế, Nghệ An
Vấn đề: Công ty chuyên kinh doanh thương mại các mặt hàng nguyên liệu làm thức ăn chăn nuôi như: ngô hạt, lúa mỳ, khô dầu hạt cải, khô đậu tương, rơm khô. Công ty đang áp dụng thuế suất thuế GTGT đầu ra là 5% - vì Công ty xác định Công ty ở khâu kinh doanh thương mại, kinh doanh các mặt hàng từ sản phẩm cây trồng chưa qua chế biến làm thức ăn chăn nuôi. Công ty rất mong nhận được hướng dẫn của Bộ Tài chính về vấn đề này.
Quy Định Hiện Hành
Theo khoản 1 Điều 5 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15, sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của tổ chức, cá nhân tự sản xuất, đánh bắt bán ra và ở khâu nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Theo điểm d khoản 2 Điều 9, sản phẩm nông sản chưa chế biến hoặc chỉ qua sơ chế thông thường, trừ sản phẩm của tổ chức, cá nhân tự sản xuất bán ra, áp dụng thuế suất 5%.
Quy Định Mới Từ 01/01/2026
Theo Luật số 149/2025/QH15 sửa đổi khoản 1 Điều 5 Luật Thuế GTGT: "Doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã mua sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường bán cho doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã khác thì không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào."
Kết luận: Sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của tổ chức, cá nhân trực tiếp sản xuất bán ra và ở khâu nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT; khi thực hiện mua bán thương mại thuộc đối tượng áp dụng thuế suất thuế GTGT 5%. Từ 01/01/2026, khi thực hiện mua bán ở khâu trung gian thương mại thuộc trường hợp không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế GTGT đầu vào; khi bán cho người tiêu dùng cuối cùng thuộc đối tượng áp dụng thuế suất thuế GTGT 5%.
Người Lao Động Nước Ngoài
Câu Hỏi 99: Khấu Trừ Thuế TNCN
Người hỏi: Nguyễn Thanh Nhàn, Hải Phòng
Vấn đề: Công ty sử dụng lao động là người nước ngoài lần đầu tiên đến Việt Nam làm việc, ký hợp đồng lao động có thời hạn 02 năm, đã được cấp giấy phép lao động, và đăng ký tạm trú tại Việt Nam. Người lao động lần đầu tiên đến Việt Nam vào tháng 10 năm 2025. Trong năm 2025 cá nhân cư trú dưới 183 ngày. Xin hỏi: Công ty thực hiện tạm khấu trừ thuế TNCN của người lao động theo Biểu lũy tiến từng phần (từ T10/2025 đến T10/2026) có phù hợp quy định hay không?
01
Cá Nhân Cư Trú
Tại Điều 1 TT 111/2013/TT-BTC (được sửa đổi tại Điều 2 TT 119/2014/TT-BTC), cá nhân cư trú là người đáp ứng một trong các điều kiện: Có mặt tại Việt Nam từ 183 ngày trở lên tính trong một năm dương lịch hoặc trong 12 tháng liên tục kể từ ngày đầu tiên có mặt tại Việt Nam, trong đó ngày đến và ngày đi được tính là một (01) ngày.
02
Khấu Trừ Thuế
Tại điểm b.3 Khoản 1 Điều 25 TT 111/2013/TT-BTC, đối với cá nhân là người nước ngoài vào làm việc tại Việt Nam thì tổ chức, cá nhân trả thu nhập căn cứ vào thời gian làm việc tại Việt Nam của người nộp thuế ghi trên Hợp đồng hoặc văn bản cử sang làm việc tại Việt Nam để tạm khấu trừ thuế theo Biểu lũy tiến từng phần (đối với cá nhân có thời gian làm việc tại Việt Nam từ 183 ngày trong năm tính thuế) hoặc theo Biểu thuế toàn phần (đối với cá nhân có thời gian làm việc tại Việt Nam dưới 183 ngày trong năm tính thuế).
03
Kết Luận
Trường hợp người nước ngoài lần đầu tiên đến Việt Nam vào tháng 10/2025, có ký hợp đồng lao động 2 năm tại Việt Nam thì năm tính thuế đầu tiên của cá nhân nước ngoài là 12 tháng liên tục kể từ ngày đến Việt Nam. Trên cơ sở hợp đồng lao động làm việc tại Việt Nam là 2 năm kể từ tháng 10/2025 thì công ty tại Việt Nam trả thu nhập TLTC cho người nước ngoài thực hiện tạm khấu trừ thuế TNCN theo biểu thuế lũy tiến từng phần từ tháng 10/2025 đến T10/2026. Sau khi kết thúc năm tính thuế đầu tiên theo 12 tháng liên tục, dựa trên thực tế cư trú tại Việt Nam của cá nhân nước ngoài để xác định nghĩa vụ thuế TNCN theo quy định đối tượng cư trú hoặc không cư trú trong năm tính thuế đầu tiên.
Sàn Thương Mại Điện Tử
Câu Hỏi 100: Khấu Trừ Thuế Trên Sàn TMĐT
Người hỏi: Công ty CP Permate Global, Đà Nẵng
Vấn đề: Công ty vận hành sàn thương mại điện tử Permate. Trong quá trình hoạt động nhằm mục đích giới thiệu hình ảnh công ty, chúng tôi đã chi trả chi phí giới thiệu đối tác cho cá nhân trước khi cá nhân cung cấp Căn cước công dân (CCCD). Mặc dù Công ty đã nhiều lần thông báo, nhắc nhở thông qua các hình thức như: Thông báo trên hệ thống sàn; Gửi email/tin nhắn; Gọi điện trực tiếp đến cá nhân kinh doanh. Việc không cung cấp CCCD của các cá nhân nêu trên gây khó khăn cho Công ty trong việc thực hiện nghĩa vụ tổng hợp, cung cấp thông tin khai thuế TNCN theo quy định. Đề nghị Quý Cơ quan Thuế hướng dẫn cụ thể.
Trách Nhiệm Của HKD, CNKD
Theo quy định tại NĐ 117/2025/NĐ-CP, hộ, cá nhân có trách nhiệm: Cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin mã số thuế hoặc số định danh cá nhân (đối với công dân Việt Nam); số hộ chiếu hoặc thông tin định danh do cơ quan có thẩm quyền nước ngoài cấp (đối với công dân nước ngoài) và các thông tin bắt buộc đối với người bán theo quy định của pháp luật về thương mại điện tử. Cung cấp chính xác, đầy đủ, kịp thời thông tin, tài liệu liên quan đến việc xác định nghĩa vụ thuế phải nộp.
Kết Luận
Tổ chức khấu trừ yêu cầu các hộ, cá nhân có hoạt động kinh doanh trên nền tảng TMĐT do mình quản lý phải cung cấp các thông tin nêu trên để tổ chức khấu trừ xác định chính xác nghĩa vụ thuế khấu trừ của hộ, cá nhân đó. Đối với khoản chi phí giới thiệu đối tác mà Công ty đã chi trả, Công ty cần xác định rõ bản chất mối quan hệ: đây là quan hệ đối tác cung cấp dịch vụ giới thiệu đơn thuần hay là hoạt động kinh doanh của cá nhân trên sàn TMĐT. Việc phân loại chính xác đối tượng này là cơ sở quan trọng để Công ty áp dụng đúng các quy định pháp luật về thuế và nghĩa vụ kê khai tương ứng.
Tổng Kết và Kết Luận
Những Điểm Cần Lưu Ý
Thời Điểm Hiệu Lực
Nhiều quy định mới có hiệu lực từ 01/01/2026 (Luật 149/2025/QH15 về thuế GTGT sản phẩm nông nghiệp) và 01/02/2026 (TT 121/2025/TT-BTC về hải quan). Doanh nghiệp cần chuẩn bị trước để tuân thủ đúng thời hạn.
Thanh Toán Không Dùng Tiền Mặt
Từ 15/12/2025, khoản chi từ 5 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt mới được tính chi phí hợp lệ. Quy định này áp dụng cho cả tiền lương, tiền công trả cho người lao động.
Hóa Đơn Điện Tử
Quy định về thời điểm lập hóa đơn, hóa đơn khuyến mại, hóa đơn ủy nhiệm đã được làm rõ. Doanh nghiệp cần nắm vững để tránh vi phạm và đảm bảo quyền lợi về khấu trừ thuế.
Doanh Nghiệp Chế Xuất
DNCX và đối tác được lựa chọn làm hoặc không làm thủ tục hải quan trong một số trường hợp, tạo thuận lợi hơn cho hoạt động kinh doanh. Tuy nhiên, cần nghiên cứu kỹ quy định để áp dụng đúng.
Khuyến Nghị Cho Doanh Nghiệp
Cập Nhật Thường Xuyên
Pháp luật thuế và hải quan thường xuyên có sự thay đổi. Doanh nghiệp cần theo dõi các văn bản mới ban hành và cập nhật kịp thời để tuân thủ đúng quy định.
Tư Vấn Chuyên Nghiệp
Đối với các vấn đề phức tạp, doanh nghiệp nên tham khảo ý kiến của chuyên gia tư vấn thuế hoặc liên hệ trực tiếp với cơ quan thuế, hải quan để được hướng dẫn cụ thể.
Lưu Giữ Chứng Từ
Đảm bảo lưu giữ đầy đủ hóa đơn, chứng từ, hợp đồng và các tài liệu liên quan theo đúng thời hạn quy định (thường là 5 năm hoặc 10 năm tùy loại tài liệu).
Khai Báo Đúng Hạn
Thực hiện khai báo, nộp thuế đúng thời hạn để tránh bị phạt chậm nộp và ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp.
Phụ Lục: Bảng Tóm Tắt Các Thay Đổi Quan Trọng
Danh Mục Văn Bản Pháp Luật Chính
1
Luật Thuế GTGT
Luật số 48/2024/QH15 ngày 26/11/2024 về Thuế giá trị gia tăng (có hiệu lực từ 01/7/2025). Luật số 149/2025/QH15 ngày 11/12/2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế GTGT (có hiệu lực từ 01/01/2026).
2
Nghị Định Hướng Dẫn Thuế GTGT
Nghị định số 181/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế GTGT. Nghị định số 174/2025/NĐ-CP ngày 30/6/2025 về giảm thuế GTGT (từ 01/7/2025 đến 31/12/2026).
3
Luật và Nghị Định Thuế TNDN
Luật số 67/2025/QH15 về Thuế thu nhập doanh nghiệp. Nghị định số 320/2025/NĐ-CP ngày 15/12/2025 quy định chi tiết thi hành Luật Thuế TNDN (có hiệu lực từ 15/12/2025).
4
Hóa Đơn Điện Tử
Nghị định số 123/2020/NĐ-CP ngày 19/10/2020 về hóa đơn, chứng từ. Nghị định số 70/2025/NĐ-CP ngày 20/3/2025 sửa đổi, bổ sung NĐ 123/2020/NĐ-CP. Thông tư số 32/2025/TT-BTC ngày 28/2/2025 hướng dẫn về hóa đơn điện tử.
5
Hải Quan
Thông tư số 38/2015/TT-BTC ngày 25/3/2015 về thủ tục hải quan. Thông tư số 39/2018/TT-BTC ngày 20/4/2018 sửa đổi TT 38/2015/TT-BTC. Thông tư số 121/2025/TT-BTC ngày 18/12/2025 sửa đổi TT 38/2015/TT-BTC (có hiệu lực từ 01/02/2026).
6
Hộ Kinh Doanh
Nghị định số 168/2025/NĐ-CP về đăng ký kinh doanh. Thông tư số 68/2025/TT-BTC về đăng ký thuế theo cơ chế một cửa liên thông. Thông tư số 86/2024/TT-BTC về đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế.
Kênh Hỗ Trợ Người Nộp Thuế
Trực Tuyến
  • Cổng thông tin điện tử Tổng cục Thuế
  • Cổng dịch vụ công Bộ Tài chính
  • Ứng dụng eTax Mobile
  • Email: nhomhttdt@gdt.gov.vn
  • Chatbot hỗ trợ 24/7
Điện Thoại
  • Tổng đài 1900 54 54 68
  • 479 kênh trực tuyến
  • Hotline của các Cục Thuế địa phương
Trực Tiếp
  • Bộ phận một cửa tại Cục Thuế
  • Chi cục Thuế khu vực
  • Các buổi đối thoại doanh nghiệp
  • Hội thảo, tập huấn về chính sách thuế
Lời Kết
Tài liệu này tổng hợp 125 câu hỏi và giải đáp chính thức từ Bộ Tài chính và Tổng cục Hải quan về các vấn đề thuế GTGT, thuế TNDN, thuế TNCN, hải quan và các quy định mới nhất năm 2025-2026. Hy vọng tài liệu này sẽ là nguồn tham khảo hữu ích cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân trong việc tuân thủ pháp luật thuế và hải quan.
Lưu ý rằng pháp luật thuế và hải quan thường xuyên có sự thay đổi, do đó doanh nghiệp cần theo dõi các văn bản mới ban hành và cập nhật kịp thời. Đối với các vấn đề phức tạp hoặc cần làm rõ thêm, doanh nghiệp nên tham khảo ý kiến của chuyên gia tư vấn thuế hoặc liên hệ trực tiếp với cơ quan thuế, hải quan để được hướng dẫn cụ thể.
Cảm Ơn
Cảm Ơn
Cảm ơn quý doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân đã quan tâm đến tài liệu này. Chúng tôi hy vọng rằng thông tin được cung cấp sẽ giúp ích cho quý vị trong việc tuân thủ pháp luật thuế và hải quan, đồng thời tối ưu hóa hoạt động kinh doanh.
Để được hỗ trợ thêm, quý vị có thể liên hệ với cơ quan thuế, hải quan địa phương hoặc tham khảo ý kiến của các chuyên gia tư vấn thuế.
Chúc quý vị thành công!